15 - 16 Ιουλίου || Κλείσιμο Αυλαίας με Θ.Ο.Κ.Α.



Η αυλαία της φετινής περιόδου 2015 - 2016 του Καλλιτεχνείου των Αχαρνών θα κλείσει με την πρώτη χρονικά ομάδα του , τη Θεατρική Ομάδα Καλλιτεχνείου Αχαρνών ( ΘΟΚΑ ) με τη θεατρική παράσταση Κήπος_2

Τη Παρασκευή 15 Ιουλίου και το Σάββατο 16 Ιουλίου και ώρα 21.00 στην αυλή του Καλλιτεχνείου σας περιμένουμε σε μια παράσταση βγαλμένη με μεράκι και χαμόγελο. 

Το Καλλιτεχνείο σας αποχαιρετά έτσι για τις καλοκαιρινές διακοπές και ανανεώνουμε τις δράσεις και τα δρώμενα μας από Σεπτέμβρη!





Ο Κήπος_2 αντιστοιχεί στο 2ο στάδιο του πένθους, τον θυμό.
Ο κήπος και η έπαυλη ενός πλούσιου θείου έχουν κληροδοτηθεί στην δεύτερη γυναίκα του που ήταν "σχεδόν άγνωστη" στους υποψήφιους κι ανυποψίαστους κληρονόμους.
Επιστρέφουν σε ένα τραπέζι-μνημόσυνο για να προσβάλουν τη διαθήκη κι η εκδίκηση της πρώτης γυναίκας του μοιάζει μονόδρομος, αλλά στην πορεία δύο παλιάτσοι θα τη σώζουν διαρκώς, ένας παλιάτσος θα κρύβεται διαρκώς και μέσα σε έναν κλειδωμένο Κήπο -απ' όπου δεν μπορεί να υπάρξει καμία έξοδος- ερχόμαστε αντιμέτωποι με τα μικρά και τα μεγάλα του καθενός.


Fb event 15 & 16 Ιούλη / Κήπος_2 θυμός_στάδιο πένθους νο.2


Πρεσπαπιέ || εΙΜΑΣΤΕ άΝΘΡΩΠΟΙ_8





[περιγραφή ενότητας]
είμαστε άνθρωποι. Είμαι, άρα υπάρχω. Πράττω σχηματίζοντας κι επιβεβαιώνοντας την ανθρώπινη ταυτότητά μου.

[μαρία καρβούνη]


Και όλα προβλημάτισαν από την αρχή ως το τέλος το μυαλό του ανθρώπου που ξεκίνησε μια νέα πάλη. Δίνοντας το όνομα ζωή ή προσπάθεια ξεγέλασα την ιστορία που άρχισα. Με έβαλα μέσα. Πρωταγωνιστής σε σενάρια ολότελα δικά μου. Κύκλοι συνεχόμενοι, με την πολλή σκέψη μου δουλεμένοι, έγιναν πολύγωνα και έχασαν την πρωταρχική αυτούσια αξία τους. Εγκλωβισμένος στη μία γωνία δεν μπορώ να προχωρήσω. Να κυλήσω στο άπειρο ελπίζοντας πως συνεχίζω. Το σκοτάδι χαμόγελο στον πόνο. Μα εντείνει τους φόβους μου. Ναρκωμένος με αυτοσχέδια σκοτάδια πίστευα πως δεν έχει καλύτερα. Ένα σκούντημα έφτασε να με βγάλει από τη γωνία εκείνη. Ξανακύλησα αναζητώντας τελεία. Περπατώντας επάνω τους διαπίστωσα πως οι λιγοστές αποστάσεις ανάμεσα στις πολλαπλές τελείες που έβαλα χάραζαν τον κύκλο που πάνω του έτρεχα. Δε δύναμαι όσο κι αν τρέχω να σε ξεπεράσω. Προδομένο μου «είναι» που σε ζωγράφιζα σε χαρτιά πεταμένα από σένα θορυβούμαι και αφήνομαι στις σκιές που γιγαντώνονται μέσα μου. Επιθυμώντας να δημιουργήσω μια τελεία αλλιώτικη. Την τέλεια πράξη εκείνη που ολοκληρώθηκε. Στρογγυλή και απαράμιλλα ίδια με τις άλλες, μα ο ρόλος της χαραγμένος βαθιά θα αλλάξει εμένα. Θα γίνουν οι τελείες εκείνες μάτια που θα φανερώσουν πύλες που δεν έβλεπα. Μάτια φωτιές που θα ανάβουν στη θύμηση των περασμένων. Εμπειρίες μονάκριβες, πανάκριβα δώρα όλα αυτά τα μικρά στίγματα που ορίζουν στεφάνι. Νικητήριο έπαθλο, της πρώτης γνώσης. Κάθε κύκλος που άνοιξε φτάνει στο ίδιο σημείο για τέλος. Τα βήματα άνθρακας μουτζουρώνουν επάνω. Το σχήμα το διάλεξες. Κάθε κύκλος ανασφάλειας δώρο. Μέσα να κλείσω προσπάθησα όσα αλλάζουν και φεύγουν. Άυλη ύπαρξη που ξεγλίστρησε, το σκάσε. Η αγάπη, η ζωή μου. Η διάμεσος όρισε τη διαγραφή του κενού μου. Θεωρίες που έπλασα μην μπορώντας να βάλω σε τάξη τις σκέψεις. Η τελευταία μου παραδοχή πως...Είμαστε Άνθρωποι.

ΚΥΡ 26.06 || 5η Συμβολική Πεζοδρόμηση



Για ακόμη μία χρονιά ο Ιούνης κλείνει στο Καλλιτεχνείο με τα δρώμενα της 5ης κατά σειρά Συμβολικής Πεζοδρόμησης της Οδού Αθ. Χειλίου χαρίζοντάς μας ένα υπέροχο θερινό τριήμερο!
Παρασκευή 24/06 Έναρξη έκθεσεων φωτογραφίας και χειροποίητου κοσμήματος. Live Jazz μουσική βραδιά με τους «Raphael, Eric and Sera». -Προσέλευση στις 19.00
Σάββατο 25/06 Θεατρική παράσταση: «8 Γυναίκες κατηγορούνται» του Ρομπέρ Τομά από τη ΘΟΚΑ. -Προσέλευση στις 20.00.
Κυριακή 26/06 14.00 - Μεσημεριανό τραπέζι επί της οδού Χειλίου. Φέρνουμε τα φαγητά μας, τρώμε παρέα, τραγουδάμε, χορεύουμε! 17.00 - Δραστηρίοτητες για τους μικρούς μας φίλους: «Βρες τον θησαυρό σου». 19.00 - Γιορτή του τμήματος Νοηματικής: «Νοήματα σε πεντάγραμμο» . Τη γιορτή θα στολίσουν με μουσικά λουλούδια η μικρή «Αύρα» και ο μικρός «Ζέφυρος». 21.00 - Μουσική Αυλή.

Πρεσπαπιέ || έΡΓΟΝ_12



[περιγραφή ενότητας]
κάθε βδομάδα το Πρεσπαπιέ δείχνει με το δάχτυλο σε ένα έΡΓΟΝ που μας κέντρισε.


Το ερωτικό τραγούδι του Τζ. Άλφρεντ Προύφροκ αποτελεί ένα μεγαλειώδες ποιητικό έργο του T.S. Eliot. Θα μπορούσες να το προσεγγίσεις με διάφορους τρόπους έχοντας προοικονομήσει τη σπουδαιότητά του λέγοντας πως είναι ένα από τα θεμέλια του μοντερνισμού στην ποίηση, ότι χρησιμοποιεί ευφυώς τεχνικές που σηματοδοτούν μια μετάβαση κλπ κλπ.
Αλλά, όπως κάθε έργο τέχνης κι όπως κάθε άνθρωπο, απλώς χαμηλώνεις το βλέμμα μες στο "βλέμμα" του, τείνεις το αυτί σου ν' ακούσει τους ψιθύρους του και αυτό που δε λέγεται (αν είναι γραπτό) ή αυτό που δεν εικάζεται (αν είναι οπτικό).

Όσο ξαναδιαβάζεις τον Προύφροκ αρχίζεις να μυρίζεις τα στενά για τα οποία μιλάει, μυρίζεις την κίτρινη ομίχλη, βλέπεις τις σαιξπηρικές διαστάσεις των προβληματισμών του "ήρωα" και και και...

Αρκεί.

Εδώ μπορείτε να δείτε τι εμπνεύστηκε ο Julian Peters εικονογραφώντας με την τέχνη του κόμικ το ερωτικό αυτό τραγούδι.

ΣΑΒ28.05 || 4ο Φεστιβάλ Αγάπης 2ου Δημοτικού Σχολείου Αχαρνών




Σάββατο 28 Μάη 2016
4ο Φεστιβάλ Αγάπης - Γιορτάζουμε την Ετερότητα
2ο Δημοτικό Σχολείο Αχαρνών
Πάρνηθος 19
Από τις 17.00

Για 3η συνεχόμενη χρονιά το Καλλιτεχνείο (και ομάδες που ξεκίνησαν εντός της Κοινότητάς του) θα βρίσκονται πάλι στην υπέροχη αυτή γιορτή του 2ου Δημοτικού Σχολείου Αχαρνών με ένα διαφορετικό "κυνήγι θησαυρού"!
Βασισμένο στο παιχνίδι του "κουτσού και του τυφλού" & τα αρχαία αγάλματα & το πείραμα για την αντιπαλότητα & κοινωνική ταυτότητα των Tajfel & Turner τα παιδιά θα μπορέσουν να παίξουν συνδυάζοντας στρατηγική, συνεργασία και αρκετή δημιουργικότητα την ημέρα της Γιορτής αυτής!



ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
4ο Φεστιβάλ Αγάπης (Αποδοχής) :«Διαφορετικές δυνατότητες – Ίδια δικαιώματα»
Σάββατο 28 Μαΐου, 5:00μμ-10:00μμ, στο 20 Δημοτικό Σχολείο Αχαρνών

Με σεβασμό στα Δικαιώματα των παιδιών όλου του κόσμου, όπως αυτά διατυπώνονται στη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού (1959) και τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού του ΟΗΕ (1989), την οποία έχει υπογράψει και η χώρα μας, η σχολική μας κοινότητα προωθεί, και φέτος, για 3η συνεχή χρονιά, τόσο στο σχολείο όσο και μέσα στην τοπική κοινωνία, την Ιδέα της Αποδοχής του Διαφορετικού και της αναγνώρισης των Δικαιωμάτων κάθε ανθρώπου.
Το 2ο Δημ. Σχ. Αχαρνών προστατεύει τα δικαιώματα όλων των μαθητών του στη μόρφωση, στην έκφραση και στις ίσες ευκαιρίες, ανεξάρτητα από την εθνικότητα, τη θρησκεία ή την αναπηρία τους.

Στο φετινό μας Φεστιβάλ γιορτάζουμε την αξιοπρέπεια της Ετερότητας, δίνουμε έμφαση στα δικαιώματα των ανθρώπων με κινητικά προβλήματα και δεσμευόμαστε να εξασφαλίζουμε την ισότιμη παρουσία και πρόσβαση όλων των μαθητών στο σχολείο. Συνεργαστήκαμε με την Κίνηση «Δημότες των Αχαρνών», την Ελληνική Αντικαρκινική Εταιρεία – Παράρτημα Αχαρνών και με πλήθος άλλων φορέων και συλλόγων που ευαισθητοποιούνται στα ανθρώπινα δικαιώματα. Στα πλαίσια της εκδήλωσης θα πραγματοποιηθούν χαιρετισμοί, εισηγήσεις και εργαστήρια για τους μαθητές με την υποστήριξη και συμμετοχή των παρακάτω:

Batala Atenas, Graduado Tucano Abadá-Capoeira, ActionAid Hellas, Νομαρχιακό Αθλητικό Σωματείο Α.Μ.Ε.Α.«Τυρταίος», Generation 2.0 RED, 443 Photografika, Xαμόγελο του παιδιού, Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης Δ.Ο.Μ, Κλασικός Ινδικός Χορός Kathak – Χριστίνα Ζάννη, ΕΕΘΙΙΕ –Θεραπευτική Ιππασία, Εργαστήριο Origami – Κατ. Χρηστοφορίδη, Σ.Κ.Ε.Π. - Σύνδεσμος Κοινωνικής Ευθύνης για Παιδιά και Νέους, Steam Rollers, Εθνική Αθλητική Ομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρίες, Ε.Ε.Θ.Ι.Ι.Ε., Εργαστήριο Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (EEEEK) Αγ. Δημητρίου, Δήμος Χαδούλης – ζωγράφος, Καραγκιόζης – Καραϊσκος Γιώργος, Καλλιτεχνείο Αχαρνών, Πρότυπο Κέντρο Εκπαίδευσης και Αποκατάστασης «Πόρτα Ανοιχτή», Σύλλογος δασκάλων “Σωκράτης”, Ένωση Γονέων δήμου Αχαρνών και ο Δήμος Αχαρνών.

Χορηγός επικοινωνίας: Amagi Radio

Το φεστιβάλ θα ολοκληρωθεί με εμφανίσεις μουσικών και χορευτικών σχημάτων, παρέλαση όλων μας στους δρόμους γύρω από το σχολείο με τους BATALA ATENAS και τέλος party με την DJ Boom.

Θα είναι μεγάλη χαρά και τιμή για εμάς, η υποστήριξη και η συμμετοχή σας στο 4ο Φεστιβάλ Αγάπης. 
Με εκτίμηση,
Η Διευθύντρια του σχολείου, 
ο Σύλλογος διδασκόντων
και ο Σύλλογος γονέων του 2ου Δημ. Σχ. Αχαρνών

ΠΑΡ03.06 || Ημέρα για Παιδιά



Παρασκευή 03 Ιούνη 2016
Ημέρα για Παιδιά
Έναρξη 19.30
Προσέλευση από τις 19.00
Συμμετοχή ελεύθερη

*Ζωγραφίζουμε έναν πίνακα του Monet / Δομούμε έναν πίνακα του Kandinsky / Παράγουμε έναν πίνακα του Warhol
Πολλές πιτσιλές για τον Monet και πολλή φύση / πολλή γεωμετρία, χειροτεχνία & χρώμα για Kandinsky / ένα καθημερινό αντικείμενο με διάφορες παρεμβάσεις για Warhol...
...και να! Οι μικροί καλλιτέχνες μέσα σε λιγότερο από 45' θα φτιάξουν ακολουθώντας τον τρόπο που έδειξαν πρωτοπόροι καλλιτέχνες του 20ού αιώνα!

*Νοηματίζουμε το αλφάβητο & το όνομά μας
Μαθαίνουμε σε απλά βήματα ελληνική νομηατική γλώσσα. Αποκτούμε τα πρώτα ερεθίσματα για να μάθουμε την πολύ σπουδαία και χρήσιμη αυτή γλώσσα στη ζωή μας από μικρή ηλικία!

*Χορεύουμε & παίζουμε μουσική
Παίζουμε απλά μουσικά όργανα, βαράμε παλαμάκια και χορεύουμε!
Όσο πιο έντονα, τόσο καλύτερα!

*Θυμόμαστε ένα Παραμύθι
Ένα απόσπασμα από ένα σπουδαίο παραμύθι ζωντανεύει μπροστά στα μάτια των μικρών παιδιών, που έχουν ξετυλίξει μια "κόκκινη κλωστή..."!

*Παίζουμε λουκουμοδρομίες (και όχι μόνο)
Δυο ομάδες! Πολλά λουκούμια! Πολλή ζάχαρη!
Δεν νικάει μόνο ο πρώτος σε αυτό το παιχνίδι!!!

*Ψάχνουμε τα κομμάτια αρχαίων αγαλμάτων σ' ένα ιδιαίτερο Κυνήγι Θησαυρού
Μια δραστηριότητα που παρουσιάστηκε πρώτη φορά στο πλαίσιο του "4ου Φεστιβάλ Αγάπης - Γιορτάζουμε την Ετερότητα" του 2ου Δημοτικού Σχολείου Αχαρνών το Σάββατο στις 28 Μάη 2016.

*Δανειζόμαστε ή ανταλλάσσουμε βιβλία
Από την Δανειστική Βιβλιοθήκη του Καλλιτεχνείου δανειζόμαστε ένα βιβλίο για το καλοκαίρι ή ανταλλάσσουμε με άλλους φίλους μας βιβλία σε μιαν αυτοσχέδια μικρή ανταλλακτική βιβλιοθήκη που θα στηθεί στην αυλή λίγο πριν πούμε καληνύχτα!

ΠΑΡ27.05 || Πάρτι Ραδιοφώνου Καλλιτεχνείου



Παρασκευή 27 Μάη 2016
Πάρτι Ραδιοφώνου Καλλιτεχνείου
Από τις 08.44 μ.μ.
Είσοδος ελεύθερη

Μουσική από τους ραδιοφωνικούς παραγωγούς του καλλιτεχνειακού σταθμού θα ξεκινήσουν 16 λεπτά πριν τις 21.00 στην Αυλή Καλλιτεχνείου και θα συνεχίσουν μέχρι τις πρώτες μικρές ώρες του Σαββάτου!
Μουσική, χορός, παιχνίδια (από "λουκουμοδρομίες" & limbo μέχρι beer pong + μουσικές καρέκλες) και κοκτέιλ για να γιορτάσουμε τα (πάνω κάτω) 5 χρόνια ραδιοφωνικής παρουσίας καλλιτεχνιτών δίπλα μας!

Σας περιμένουμε όλους!

Πρεσπαπιέ || vis.it / Μπρατισλάβα, Σλοβακία


[περιγραφή ενότητας]
vis.it, visit it - επισκέπτομαι σημαίνει πως σκέφτομαι και μιλώ για κάτι που είδα με τα μάτια μου. Όχι ως άπιστος Θωμάς, αλλά ως αγγελιαφόρος.


[ιωάννα λικιαρδοπούλου]

Η Μπρατισλάβα, η πρωτεύουσα της Σλοβακίας, αποτελεί σίγουρα μια πόλη των αντιθέσεων. Η πρώτη εντύπωση που αποκομίζει κανείς κατά την άφιξή του είναι ότι πρόκειται για μία αναπτυσσόμενη, βιομηχανική πόλη που αποπειράται να διεκδικήσει τη θέση της στην απαιτητική ευρωπαϊκή ζώνη. Βρίσκεται ανάμεσα σε επιβλητικά κτίρια, ουρανοξύστες, εργοτάξια, πολύβουους δρόμος γεμάτους κίνηση, μα μπορεί να παρατηρήσει και ταπεινότερες γειτονιές με αναμφίβολα τα σημάδια του σοβιετικού παρελθόντος. Προχωρώντας, όμως, προς το ιστορικό κέντρο, τη λεγόμενη «Παλιά Πόλη» το τοπίο μεταλλάσσεται εντυπωσιακά. Αρχίζει να κυριαρχεί η χαρακτηριστική της κεντρικής Ευρώπης πολύχρωμη, αριστοκρατική αρχιτεκτονική, ενώ η συνολική ατμόσφαιρα αποπνέει γλυκιά ηρεμία και μελαγχολικό ρομαντισμό. Μόλις βρεθεί κανείς στην καρδιά του κέντρου, νιώθει πια πως έχει μεταφερθεί σ’ ένα μεσαιωνικό παραμύθι με πρίγκιπες και ιππότες. Μπορεί να περιπλανηθεί στα στενά, πλακόστρωτα δρομάκια, να αφεθεί στα εναλλασσόμενα χρώματα των πανέμορφων κτιρίων – γαλάζιο, κίτρινο, πράσινο, μπορντό – να θαυμάσει τις γραφικές πλατείες. Ξεχωρίζουν οι πολυάριθμες εκκλησίες γοτθικού-φραγκικού τύπου, όπως ο καθεδρικός ναός του Αγίου Μαρτίνου, η «Γαλάζια Εκκλησία» της Αγίας Ελισάβετ και η εκκλησία των Φραγκισκανών (η παλαιότερη εκκλησία στην πόλη), αλλά και τα πολυτελή παλάτια, όπως το παλάτι του Αρχιεπισκόπου. Μαγευτική είναι, επίσης, η «Πύλη του Μιχαήλ», η μόνη πύλη που έχει διατηρηθεί ανέπαφη από τις μεσαιωνικές οχυρώσεις. Μα το πιο ιδιαίτερο στολίδι της Μπρατισλάβα είναι τα διάφορα αγάλματα-φιγούρες ανθρώπινων μορφών που βρίσκονται διάσπαρτα σε όλη την έκταση της παλιάς πόλης, με πιο διάσημα τον «Παρατηρητή» και τον «Στρατιώτη του Ναπολέοντα». Αξίζει, ακόμη, κανείς αφήνοντας πίσω το ιστορικό κέντρο να κατευθυνθεί στον Δούναβη, που διαρρέει την πόλη. Η βόλτα κατά μήκος του ποταμού είναι μοναδική, καθώς μάλιστα προσφέρει μία απαράμιλλη θέα∙ στη δεξιά του όχθη ορθώνεται ο «Πύργος U.F.O», ονομασία που προκύπτει λόγω του ύψους και του σχήματός του, ενώ στην αριστερή προβάλλει επιβλητικό το μεσαιωνικό κάστρο της Μπρατισλάβα, βγαλμένο σαν από παραμύθι. Με λίγα λόγια, η Μπρατισλάβα αποτελεί μία φιλόξενη και ιδιαίτερα επιμελημένη πόλη, ντυμένη σε άχλη ρομαντική και αναμφίβολα γεμάτη ομορφιές και μυστικά, εξού και πρόκειται για έναν από τους πλέον αξιοεπισκέψιμους προορισμούς της κεντρικής Ευρώπης.













Πρεσπαπιέ || έΡΓΟΝ_11



[περιγραφή ενότητας]
κάθε βδομάδα το Πρεσπαπιέ δείχνει με το δάχτυλο σε ένα έΡΓΟΝ που μας κέντρισε.


Titian / Danae
*στον πίνακα:
- την Δανάη την επισκέπτεται ο Ζευς με μορφή χρυσής βροχής!

...δηλαδή μετά από τέτοια έμπνευση (ως προς την αφήγηση του μύθου), μετά από τέτοια εικονοποιία τι άλλο να πεις.
Δε χρειάζεται να σκεφτείτε τίποτε για τον πίνακα. Να μη μάθετε τίποτε για τον Titian ή για τον μύθο. Απλώς κοιτάχτε την εικόνα και αφεθείτε... έστω για ένα λεπτό!

Πρεσπαπιέ || αΚΡΟΑΤΡΟ / Η τσάντα


[περιγραφή ενότητας]
μικρά σκετσάκια. Πρώτη ύλη θεατρικών παραστάσεων ή ραδιοφωνικών παραγωγών. Από τις απάτητες πηγές του Πρεσπαπιέ.


Έχασε την τσάντα της.
Έντρομη έτρεχε πάνω κάτω το μαγαζί. Σαστισμένη.
Ένιωθα την δροσιά από τον κρύο ιδρώτα που έλουζε το κορμί της.

- Την έχασα, από πού ήρθα ; Έχω χαθεί. Μήπως είδατε μια τσάντα με λουλούδια; Δικιά μου είναι. Σας παρακαλώ βοηθήστε με.
- Θα βρεθεί. Θα ψάξουμε όλοι. Από πού ερχόσασταν;
(πού πηγαίνατε; τι είχε η τσάντα σας; γιατί βρίσκεστε εδώ; γιατί να βρίσκομαι εγώ εδώ; εμένα ποιος θα με βοηθήσει; )
- Σε τέτοιες περιπτώσεις καλούμε πάντα τον αριθμό της ασφάλειας του καταστήματος, εμείς γυρνάμε στις θέσεις μας το συντομότερο δυνατόν. Να το ξέρετε άλλη φορά.
- Μάλιστα κύριε διευθυντά.
(ώστε τόσο συχνά ξεχνάνε οι άνθρωποι τα πράγματά τους;)
- Μου την έκλεψαν; Θα την βρω;
(κι εγώ είχα βρει μια φορά μια τσάντα, μικρότερη βέβαια, στο κτελ. Άνηκε σε έναν θεατρικό παραγωγό. Ακόμη δεν καταλαβαίνω τι δουλειά είχε ένας θεατρικός παραγωγός στο κτελ. Ακόμη δεν καταλαβαίνω τι είναι η ιδιοκτησία.)
- Ναι κυρία μου. / Από τον δεύτερο όροφο σας τηλεφωνούμε, μια πελάτισσα έχασε την τσάντα της. Ναι, γυναικεία, ώμου, με λουλούδια.. -την κοιτάει καθησυχαστικά, ελαφρώς υπεύθυνα, ελαφρώς βαρετά- Ωραία, έρχεστε.
(Είχε μέσα μια τραπεζική επιταγή, μερικά χαρτονομίσματα, διπλώματα, φάρμακα, γυαλιά οράσεως και ένα κακόγουστο βυσσινί γούνινο μπρελόκ με ένα παλιό κλειδί . Αφού κάναμε οικογενειακό συμβούλιο, αρχίσαμε να καλούμε αριθμούς γραμμένους σε τσαλακωμένα λευκά μικρά χαρτάκια.)
- Κάτι είδε μια συνάδελφος στον τέταρτο όροφο- μόλις ενημερώθηκα , δεν πάμε να δούμε μια στιγμή;
- Σας παρακαλώ, είναι πολύ σημαντικό να βρω την τσάντα μου. Δεν ξέρω πώς έγινε, εγώ πάντα έχω τον νου μου, ποτέ δεν ξεχνάω τα πράγματά μου. Ποτέ. Ποτέ.
-Μείνε με την πελάτισσα σε αυτό το σημείο.
(Τον βρήκαμε. Έπαθε ένα μικρό εγκεφαλικό που έχασε τα χρήματα με τα οποία θα πλήρωνε τον θίασο για την περιοδεία. Ήταν στην ανάρρωση όταν ήρθαν τα καλά νέα.)

Η κυρία με την λουλουδάτη τσάντα έκλαιγε με λυγμούς. Δίπλα μου. Καλά πώς κάνετε έτσι; Μπορούσε να σας συνέβαινε κάτι χειρότερο. Τι να γίνει. Χάσατε μια τσάντα, μερικά λεφτά, μια στοίβα πλαστικές κάρτες και ταυτότητες, θα βγάλετε άλλα λεφτά κι άλλα διπλώματα. Καινούρια. Ευκαιρία να πάρετε και καινούρια τσάντα. Άκου εκεί λουλουδάτη. Και σταματήστε πια να κλαίτε, τώρα το κρύο αεράκι του ιδρώτα σας έγινε ένα άθλιο τρέμουλο που με ταράζει. Δεν μπορώ να ταράζομαι. Δεν είναι αυτή η δουλειά μου εδώ. Εδώ είμαι για να πουλάω και καταπώς φαίνεται εσείς δεν θα αγοράσετε τίποτε, αφού χάσατε τα χρήματά σας. Πόση άραγε ώρα θα χρειαστεί να το υποστώ; Τι ώρα είναι; Πόσο ακόμη για να σχολάσω;

Χτυπάει το τηλέφωνο της δουλειάς δύο φορές.

- Σηκώστε το γρήγορα, μπορεί να είναι για την τσάντα μου.
Ναι όλοι με αυτό ασχολούμαστε.
[-Δυστυχώς δεν ήταν στον τέταρτο, ερχόμαστε με την ασφάλεια να ψάξουμε ξανά κάτω.]
- Εντάξει κύριε διευθυντά.
- Μα εγώ δεν ανέβηκα στον τέταρτο.
Μα εσείς πριν δεν ξέρατε πού πατάτε και πού βρίσκεστε.
Κάνω δυο βήματα, σε λίγο θα έχουμε δεύτερο γύρο με τον κύριο διευθυντή, αρχίζω και να την λυπάμαι. Θα της έδινα λίγο νερό, κοίταξα κι όλας αν μου βρίσκεται κανένα μπουκαλάκι, έχω μόνο άζαξ και απολυμαντικό χεριών. Κρίμα.

Στο τρίτο μου βήμα θέλω να αρχίσω να τρέχω, να φύγω από αυτήν την στολή, από αυτό το κορμί, από αυτήν την χώρα, να αρχίσω να τρέχω. Δεν αντέχω άλλο τις σκέψεις μου. Τους φόβους μου. Όσα δεν θέλω και πρέπει να είμαι. Τις προσδοκίες τους, τις προσδοκίες μου. Τα κοστολόγια. Ας ήμουν μια λουλουδάτη τσάντα ξεχασμένη σε πολυκατάστημα. Θα είναι σίγουρα πιο απλό να είσαι τσάντα. Τσάντα που παριστάνεις την χαρούμενη ντυμένη με κίτρινα ανθισμένα λουλούδια. Γιατί τα λουλούδια να είναι όμορφα μόνο όταν είναι ανθισμένα; Γιατί ακόμη κι οι τσάντες παριστάνουν τις χαρούμενες; Βλέπω μπροστά μου μια τσάντα όπως την φαντάστηκα, όπως προσδοκούσα ότι θα είναι μια φολκλόρ τσάντα. Καθώς με κατεβασμένο το βλέμμα παρακολουθούσα το βήμα μου, έτσι έσκασα πάνω της. Φορούσε πράγματι ένα φτηνό ύφασμα με κίτρινες ανθισμένες μαργαρίτες κι οι χειρολαβές τις έχασκαν κατεβασμένες και ξεχειλωμένες . Ούτε εμένα μου αρέσει το παντελόνι της δουλειάς, κι η μπλούζα της δουλειάς, ούτε εμένα μου αρέσει να περιμένουν από εμένα άλλα από όσα θ έ λ ω να είμαι. Κι εσύ ίσως θα προτιμούσες να είσαι μ ο ν ά χ α ύφασμα. Σε καταλαβαίνω. Την σήκωσα και ευλαβικά την πήρα αγκαλιά. Στο διάστημα – πόσο να 'ταν ; δύο δευτερόλεπτα; - μέχρι η κυρία να ορμίσει πάνω μου – πάνω στην τσάντα της δηλαδή, πρόλαβα να αναρωτηθώ μήπως τρελαίνομαι κι είναι οριστικό πια. Το πρόσωπο της κυρίας ήταν διαφορετικό όπως κρατούσε ξανά σφιχτά την τσάντα της δίνοντάς της υποσχέσεις πως δεν θα την ξαναχάσει από τα μάτια της ή μαλώνοντας την που τόλμησε να μείνει πίσω διεκδικώντας την ελευθερία της.

- Δόξα τω θεώ, ούρλιαξε σχεδόν με μια νέα φωνή η οποία της πήγαινε υπέροχα. Ταίριαζε με τα χρώματα από το μακιγιάζ της όπως είχαν μπλεχτεί με τα δάκρυα.

Μετά όρμισε και σε εμένα, με φίλησε, με ευχαρίστησε. Δεν θυμάμαι να με έχει ευχαριστήσει άλλος άνθρωπος εκτός από την μάνα μου. Ήρθε κι ο διευθυντής με υπαλλήλους από την ασφάλεια του καταστήματος. Τι λαμπρά.

Ήμουν ήρωας. Ήρωας που μέσα από την στολή ζαλιζόταν.

Όταν οι -ομόηχες με μελισσολόι- φωνές στα αυτιά μου σώπασαν βρήκα μέσα στα χέρια μου να κρατώ ένα βυσσινί γούνινο μπρελόκ. Σπασμένο.
Δεν μου άνηκε.
Δεν το βρήκα, ωστόσο, καθόλου κακόγουστο αυτήν την φορά.
Είπα, λοιπόν, να το κρατήσω και όπως το θεωρούσε ο θεατρικός παραγωγός δικό του, όπως η κυρία με την λουλουδάτη τσάντα το θεωρούσε δικό της, όπως το κλειδί κι όπως η τσάντα το θεωρούσαν δικό τους, τώρα να είναι κ α ι δικό μου.


Νεφέλη Συρίγου

Πρεσπαπιέ || αΚΡΟΑΤΡΟ / Πνευματικό Δικαίωμα


[περιγραφή ενότητας]
μικρά σκετσάκια. Πρώτη ύλη θεατρικών παραστάσεων ή ραδιοφωνικών παραγωγών. Από τις απάτητες πηγές του Πρεσπαπιέ.


- Καλημέρα σας!
- Καλημέρα σας! Πείτε μου;
- Ήρθα, να κάνω μήνυση για κλοπή πνευματικών δικαιωμάτων.
- Ωραία, λοιπόν! Ονομάζεστε;
- Ιάκωβος Δερμίτης.
- Το έργο διάνοιας, που σας έκλεψαν;
- Ποίημα.
- Το είχατε κατοχυρώσει;
- Όχι!
- Μάλιστα, είναι δύσκολο να αποδειχθεί, να ξέρετε, πάντως.
- Το ξέρω, αλλά μπορώ να το αποδείξω.
- Μάλιστα, θα έρθουμε και σε αυτό. Πείτε μου το ποίημα.
- "Γυμνό Σώμα" ονομάζεται.
- Σαν του Ρίτσου;
- Του Ρίτσου, σκέτο.
- Και πώς θέλετε να κάνετε τέτοια μήνυση;
- Ο Ρίτσος με υπέκλεψε.
- Συγγνώμη, πόσο χρονών είστε;
- 22.
- Άρα, όταν γεννηθήκατε, ο Ρίτσος πέθανε.
- Σωστά.
- Άρα, πώς μπορείτε να διατείνεστε, ότι σας υπέκλεψε ένα έργο διάνοιας, αφού το εμπνεύστηκε πρώτος;
- Δεν είναι έργο διάνοιας, είναι έργο ερωτικό κι έτσι κατευθείαν μεταμορφώνεται σε ένα έργο που κλάπηκε από το μέλλον.
- Δε σας καταλαβαίνω και σίγουρα δε μπορείτε να κάνετε τίποτε νομικά, γιατί δεν είναι δικό σας το έργο.
- ¨Ετσι λέτε; Εσείς πώς θα νιώθατε, αν ένας άνθρωπος, που δεν ξέρατε ποτέ, δεν είχατε διαβάσει ποτέ, είπε αυτό ακριβώς που νιώθετε, αυτά ακριβώς που λέτε στον έρωτά σας, πριν από σας κι εσείς τον διαβάζατε, αφότου τελείωνε ο έρωτάς σας;
- Και να σας καταλαβαίνω, δε μπορώ να κάνω τίποτε νομικά. Ο Ρίτσος έγραψε κάτι πολλά χρόνια πριν, το κατοχύρωσε, το εξέδωσε, το διαβάζουν χιλιάδες άνθρωποι: οποιαδήποτε ομοιότητα με καταστάσεις ή πρόσωπα, ως εκ τούτου είναι ή εντελώς συμπτωματική ή επειδή είναι δύσκολο αυτό, τότε μιλάμε για κρυπτομνησία.
- Τι είναι αυτό;
- Είναι, όταν επαναλαμβάνετε λόγια π.χ. που έχετε ακούσει ή διαβάσει, αποσιωπώντας (σπανίως άθελά σας, ασυνείδητα) τον κάτοχό τους.

(ένας χρόνος)

- Μήπως είμαι ο Ρίτσος;
- Όχι, κύριέ μου, είστε ο Ιάκωβος Δερμίτης, εκτός, αν είστε φάντασμα. (ένας χρόνος) Κύριε Δερμίτη, κύριε Δερμίτη, πού είστε; Κύριε Δερμίτη;


Σταμάτης Παρασκευάς

ΤΕΤ01.06 || Βραδιά Πιάνου με την Αλεξάνδρα Χαραλαμπίδου



Τετάρτη 01 Ιούνη 2016
Βραδιά πιάνου στην Αυλή του Καλλιτεχνείου
Αλεξάνδρα Χαραλαμπίδου
Έναρξη στις 08.32 μ.μ.
Προσέλευση από τις 07.30 μ.μ.
Είσοδος ελεύθερη

Η Αλεξάνδρα Χαραλαμπίδου με βάση κομμάτια που προετοίμαζε για το πτυχίο στο πιάνο & με διάθεση "με το δεξί" για την πρωτομηνία του καλοκαιριού κάθεται στο μικρό πιάνο της Χειλίου 16 όπου η μηχανική ενέργεια της βραδιάς θα παραμείνει σταθερή μέσα στο "κλειστό κι απομονωμένο από τις δονήσεις του εξωτερικού κόσμου σύστημα του Καλλιτεχνείου της Τετάρτης 01 Ιούνη 2016"!

Η Ομάδα Χειροποίητου Κοσμήματος του Καλλιτεχνείου θα είναι η οικοδέσποινα ομάδα εκείνης της βραδιάς με το χαμόγελο & την "μαμαδίστικη" περιποίηση των γυναικών που την απαρτίζουν!

ΠΑΡ20.05 || PULP FICTION στην Αυλή του Καλλιτεχνείου



Παρασκευή 20 Μάη 2016
Πρεμιέρα Θερινού Σινεμά στην Αυλή του Καλλιτεχνείου
Προβολή του PULP FICTIONΈναρξη στις 21.00
Προσέλευση από τις 20.00
Είσοδος ελεύθερη
*επόμενο θερινό σινεμά: Παρασκευή 10 Ιούνη 2016

IMDb rating: 8.9/10 (1.295.452 votes)
Rotten Tomatoes / Tomatometer: 94%


Η εμβληματική ταινία των 90's στο πρώτο θερινό σινεμά του Καλλιτεχνείου για τον Μάη και το 2016. Στην ανθισμένη Αυλή του Καλλιτεχνείου και κάτω από τον νυχτερινό ουρανό μιαν ανάσα πριν το καλοκαίρι, με μπόλικη μυρωδιά σπιτικού ποπ-κορν, η ΘΟΚΑ_2, ο θίασος που εφέτος ετοιμάζει το "8 γυναίκες κατηγορούνται", μας υποδέχεται ως ομάδα-οικοδεσπότες σε μιαν ιδιαίτερη βραδιά που έχουμε να ζήσουμε από το φθινόπωρο του 2015 και όσο να 'ναι έχει λείψει σε όλους μας!


Πλοκή
Η ταινία αποτελείται από 4 ιστορίες (σε πραγματική χρονολογική σειρά):
Την ανάκτηση ενός μυστηριώδους χαρτοφύλακα από τους δύο γκάνγκστερ εκτελεστές Βίνσεντ Βέγκα (Τζον Τραβόλτα) και Τζουλς Γουίνφιλντ (Σάμιουελ Λ. Τζάκσον) και "Η Περίπτωση της Μπόνι",
"Το Δείπνο" (και τα δύο μισά, όπως εμφανίζονται στην ταινία),
"Μία Γουάλας"
"Το Χρυσό Ρολόι".

Ο Τζουλς Γουίνφιλντ και ο Βίνσεντ Βέγκα δουλεύουν σαν εκτελεστές για τον γκάνγκστερ Μαρσέλους Γουάλας. Σε μια «δουλειά» σώζονται σαν από θαύμα και ο Τζουλς αποφασίζει να τα παρατήσει. Ο Γουάλας κλείνει συμφωνία με τον μποξέρ Μπουτς Κούλιτζ (Μπρους Γουίλις), να χάσει σε αγώνα που είναι να δώσει και τον πληρώνει γι' αυτό. Τελικά όμως δεν τηρείται η συμφωνία και ο μποξέρ σχεδιάζει να φύγει από την πόλη. Αναγκάζεται όμως να γυρίσει μια τελευταία φορά στο διαμέρισμά του για να πάρει μαζί το ρολόι του πατέρα του γνωρίζοντας ότι πιθανώς θα τον περιμένουν εκεί οι εκτελεστές του Γουάλας.



Παρασκευή και 13 || Ποιοι είναι οι Επέκεινα / Τι είναι το Επέκεινα

*η αφίσα για τη μουσική συναυλία των Επέκεινα
εικονίζει ένα αεροπλάνο που βρίσκεται
 στην αντιπέρα μεριά μιας καταιγίδας, πέρα από την καταιγία.


Ποιοι είναι οι Επέκεινα που ανοίγουν την γ' και τελευταία σεζόν της καλλιτεχνικής περιόδου 2015-2016 στο Καλλιτεχνείο την Παρασκευή 13 Μάη 2016;
Ποιους θα δούμε πάνω στη σκηνή;

Νεκτάριος Γιανναράς: Κιθάρα - Φωνή
Τασος Χαλκίδης: Πιάνο
Χρηστος Γιανναράς :Βιολί - Κιθάρα - Φωνή
Νικος Γιανναράς: Κιθάρα - Drums - Φωνητικά
Θοδωρής Υφαντής: Μπάσο
Βασω Αγγελοπούλου: Φωνή
Δημήτρης Γιανναράς: Κρουστά - Φωνή


Τι είναι το Επέκεινα;
>> «Επέκεινα», προηγούμενο ή σε έναν βαθμό μεγαλύτερο από τη γνώση ή την εμπειρία, το άγνωστο που προσπαθούμε συνεχώς να κατακτήσουμε. Οι βεβαιότητες διχάζουν τους ανθρώπους, η διαφορετικότητα τους ενώνει.

>> επέκεινα
Ετυμολογία
επέκεινα < αρχαία ελληνική ἐπέκεινα < ἐπ’ ἐκεῖνα (σε αντιδιαστολή με το ἐπί τάδε)
Επίρρημα
(λόγιο)
μακριά, πέρα
(μεταφυσική) η μεταθανάτια ζωή

>> Το ήξερες πως οι αρχαίοι Έλληνες θεωρούσαν τον Θάνατο και τον Ύπνο, αδέλφια; Και μάλιστα δίδυμα;
Στην αρχαιότητα πίστευαν ότι η όψη του ανθρώπου που κοιμάται και του νεκρού έμοιαζαν πολύ μεταξύ τους, έτσι τις προσωποποίησαν ως φτερωτά δίδυμα αδέλφια.

Πρεσπαπιέ || εΙΜΑΣΤΕ άΝΘΡΩΠΟΙ_7



[περιγραφή ενότητας]
είμαστε άνθρωποι. Είμαι, άρα υπάρχω. Πράττω σχηματίζοντας κι επιβεβαιώνοντας την ανθρώπινη ταυτότητά μου.

[μαρία καρβούνη]

Στην εορτή που μόλις γιόρτασες, σ' αυτή που σε έκανε να γεμίσεις με φώτα κρύβοντας καλά το σκοτάδι σου στις σκιές όσων έλαμψαν. Σε κάθε εορτή που θέλησες να γλεντήσεις, να χορέψεις ακουμπώντας σε ώμους που αναίτια απέρριπτες. Σε κάθε εορτή που χόρτασες την αβουλία σου γι' αλλαγή κάτω από την ακατάσχετη επιθυμία σου να γεμίσεις. Σε κάθε εορτή που μοιράστηκες μια ευχή που δε σε ένοιαξε τι σήμαινε ή σε ποιόν την απηύθυνες. Σ' αυτήν την εορτή θα θαυμάσω την ύπαρξη, την ανάγκη σου να ανήκεις, τον πόνο που καλά κρύφτηκε, την επιθυμία σου να μοιραστείς, να γελάσεις, να νιώσεις ζωντανός μέσω της κοινωνικής σου οντότητας. Σ' αυτήν την εορτή που έκρυψε καλά μέσα της τη μικρότητα του κόσμου μετατρέποντας το κάρβουνο σε κόκκινο άνθος που πρόβαλλε ναρκώνοντας με το άρωμά του τη σκέψη σου, αποδομώντας κι αναδομώντας τον κόσμο...σ' αυτήν την εορτή ένιωσα πως...Είμαστε Άνθρωποι.

Πρεσπαπιέ || φΥΛΟ πΟΡΕΙΑΣ_Χρόνος (Μέρος Β)



[περιγραφή ενότητας]
φύλο πορείας. Όχι ευφυολόγημα, ούτε ορθογραφικό. Η πορεία του σώματος μέσα στους αιώνες.
[σταμάτης παρασκευάς_φΥΛΟ πΟΡΕΙΑΣ]


Ο χρόνος είναι ο χειρότερος γιατρός
Σε καίει, σε σκορπάει και σε παγώνει
Τρύπες


(συνέχεια από το Α' μέρος περί χρόνου εδώ)

Μετά τον 12ο αιώνα, με την ανάπτυξη του εμπορίου και της τεχνικής, την εμφάνιση των πόλεων και των νέων επαγγελμάτων, παρατηρείται μια αλλαγή στις αναπαραστάσεις του χρόνου. Ο χρόνος δεν φοβάται το μέλλον ούτε εναποθέτει εαυτόν στα χέρια του Θεού. Πρόκειται για τον χρόνο που ο γάλλος ιστορικός Λε Γκοφ αποκαλεί "χρόνο των εμπόρων".

Το αντιθετικό ζεύγος εργασία/σχόλη κάνει για πρώτη φορά την εμφάνισή του με το στοιχειώδες δικαίωμα των εργαζομένων στην ανάπαυση και την αναψυχή. Οι εργαζόμενοι αμείβονται με πενιχρούς μισθούς και κάνουν τα πάντα για να "ξεκλέψουν" χρόνο.

Χρειάστηκε να φτάσουμε στο τελευταίο τρίτο του 18ου αιώνα, δηλαδή στις απαρχές της βιομηχανικής επανάστασης, για να αλλάξουν ριζικά όλοι οι τομείς της ζωής και κατ' επέκταση οι αναπαραστάσεις του χρόνου. Αστικοποίηση και η εμφάνιση της τάξης των εργατών έρχονται στο προσκήνιο της ιστορίας. Κύριο χαρακτηριστικό της νέας αυτής ιστορικής περιόδου είναι οι αλλεπάλληλες τεχνικές επαναστάσεις και η χρησιμοποίηση νέων πηγών ενέργειας που έχουν αποτέλεσμα την οικονομική ανάπτυξη και την αύξηση της παραγωγικότητας.

Η βιομηχανική επανάστασης, λοιπόν, πέρα από την τεχνική πρόοδο, σηματοδοτεί αλλαγές σε όλους τους τομείς, όπως για παράδειγμα στην εκπαίδευση που μετατρέπεται σε απαραίτητη συνθήκη για την εφαρμογή των τεχνικών και των επιστημονικών ανακαλύψεων ή την εμφάνιση μιας νέας αντίληψης για το χρήμα, που το "νέο έθος" της εποχής προωθώντας το ατομικιστικό πνεύμα, την αξία του επαγγέλματος και την ασκητική αλλά εγκόσμια προσπάθεια απόκτησης του "ευλογημένου από τον ίδιο τον Θεό" κέρδους, αναγορεύει το χρήμα σε αξία.

Μια ακόμη μεγάλη αλλαγή είναι εκείνη που αφορά την κυρίαρχη αναπαράσταση του χρόνου. Μία από τις μεγαλύτερες εφευρέσεις της εποχής, μαζί με την ατμομηχανή, είναι και το ρολόι, μια "μηχανή χρόνου" που γίνεται η καρδιά της επιχειρηματικής δραστηριότητας, της εκβιομηχάνισης και της παραγωγής. Δεν είναι μια απλή πηγή πληροφόρησης ή ένα έμβλημα εξουσίας, μα το παράδειγμα προς το οποίο τείνουν να εξομοιωθούν όλες οι μηχανές, καθώς η ακριβής μέτρηση του χρόνου έχει ιδιαίτερη σημασία για τον καλύτερο και τον συστηματικότερο έλεγχο της εργασίας με στόχο της μέγιστη αποδοτικότητα.

Ο χρόνος αποκτά μια διάσταση που δεν εξαρτάται από τη φυσική αναγκαιότητα, αλλά από την παραγωγή. Έχουμε πλέον τον "βιομηχανικό χρόνο", που χαρακτηρίζεται από κανονικότητα και ακρίβεια. Είναι γραμμικός και ανεπίστρεπτος, ποσοτικός και συσσωρευτικός, ενιαίος και μετρήσιμος. Αυτός ο νέος χρόνος προσδιορίζει νέες συμπεριφορές που δηλώνουν ότι ο άνθρωπος ανήκει τόσο στο παρελθόν όσο και στο μέλλον.

"Δείγμα του ότι ο άνθρωπος δε φοβάται πια το μέλλον, αλλά το υπολογίζει είναι πως μόλις αρχίσει να εργάζεται, αρχίζει να πληρώνει και για τη σύνταξη", γράφει ο ιστορικός και κοινωνιολόγος William Grossin.

Σε αυτή τη βάση τα πάντα είναι μετρήσιμα και ανταλλάξιμα. η νέα ρύθμιση του χρόνου θα αλλάξει ριζικά τις αντικειμενικές συνθήκες οργάνωσης της εργασίας και θα επιδράσεις καθοριστικά στην ίδια την υποκειμενική εμπειρία.


Πηγές:- Attali J., Histoire du temps, 1982
- Weber M., Η προτεσταντική ηθική και το πνεύμα του καπιταλισμού (Κάλβος, 1993)
- Κορωναίου Α., Κοινωνιολογία του ελεύθερου χρόνου, Νήσος, 1996

Πρεσπαπιέ || έΡΓΟΝ_10

Τάσσος


[περιγραφή ενότητας]
κάθε βδομάδα το Πρεσπαπιέ δείχνει με το δάχτυλο σε ένα έΡΓΟΝ που μας κέντρισε.


Η Ανάσταση είναι μια υπόσχεση. Κι όσα σύμβολα κι όσα σημεία κι όσες σημασίες κι αν προκύψουν κι αν μεσολαβήσουν, κάποιες ώρες και κάποιες στιγμές, οι άνθρωποι αναμετρώνται με τον πόνο της απώλειας άλλων και της φθοράς των ίδιων.



Ἐπιτάφιος, Γ. Ρίτσου

– I –

Γιέ μου, σπλάχνο τῶν σπλάχνων μου, καρδούλα τῆς καρδιᾶς μου,
πουλάκι τῆς φτωχειᾶς αὐλῆς, ἀνθέ τῆς ἐρημιᾶς μου,

Πῶς κλεῖσαν τὰ ματάκια σου καὶ δέ θωρεῖς ποὺ κλαίω
καὶ δέ σαλεύεις, δέ γρικᾶς τά ποὺ πικρὰ σοῦ λέω;

Γιόκα μου, ἐσύ ποὺ γιάτρευες κάθε παράπονό μου,
Ποὺ μάντευες τί πέρναγε κάτου ἀπ᾿ τὸ τσίνορό μου,

Τώρα δέ μὲ παρηγορᾶς καὶ δέ μοῦ βγάζεις ἄχνα
καὶ δέ μαντεύεις τὶς πληγές ποὺ τρῶνε μου τὰ σπλάχνα;

Πουλί μου, ἐσύ ποὺ μοὔφερνες νεράκι στὴν παλάμη
πῶς δέ θωρεῖς ποὺ δέρνουμαι καὶ τρέμω σὰν καλάμι;

Στὴ στράτα ἐδῶ καταμεσὶς τ᾿ ἄσπρα μαλλιά μου λύνω
καὶ σοῦ σκεπάζω τῆς μορφῆς τὸ μαραμένο κρίνο.

Φιλῶ τὸ παγωμένο σου χειλάκι ποὺ σωπαίνει
κ’ εἶναι σὰ νὰ μοῦ θύμωσε καὶ σφαλιγμένο μένει.

Δέ μοῦ μιλεῖς κι ἡ δόλια ἐγώ τὸν κόρφο δές, ἀνοίγω
καὶ στὰ βυζιά ποὺ βύζαξες τὰ νύχια, γιέ μου μπήγω.


– II –

Κορώνα μου, ἀντιστύλι μου, χαρά τῶν γερατειῶ μου,
ἥλιε τῆς βαρυχειμωνιᾶς, λιγνοκυπάρισσό μου,

Πῶς μ᾿ ἄφησες νὰ σέρνουμαι καὶ νὰ πονῶ μονάχη
χωρὶς γουλιά, σταλιά νερό καὶ φῶς κι ἀνθό κι ἀστάχυ ;

Μὲ τὰ ματάκια σου ἔβλεπα τῆς ζωῆς κάθε λουλούδι,
μὲ τὰ χειλάκια σου ἔλεγα τ᾿ αὐγερινό τραγούδι.

Μὲ τὰ χεράκια σου τὰ δυό, τὰ χιλιοχαϊδεμένα,
ὅλη τη γῆς ἀγκάλιαζα κι ὅλ᾿ εἴτανε γιὰ μένα.

Νιότη ἀπ᾿ τὴ νιότη σου ἔπαιρνα κι ἀκόμη ἀχνογελοῦσα,
τὰ γερατειὰ δὲν τρόμαζα, τὸ θάνατο ἀψηφοῦσα.

Καὶ τώρα ποῦ θὰ κρατηθῶ, ποῦ θὰ σταθῶ, ποῦ θἄμπω,
που ἀπόμεινα ξερό δεντρί σὲ χιονισμένο κάμπο;

Γιέ μου, ἂν δέ σοὐναι βολετό νἀρθεῖς ξανά σιμά μου,
πᾶρε μαζί σου ἐμένανε, γλυκειά μου συντροφιά μου.

Κι ἂν εἶν᾿ τὰ πόδια μου λιγνά, μπορῶ νὰ πορπατήσω
κι ἂν κουραστεῖς, στὸν κόρφο μου, γλυκά θὰ σὲ κρατήσω.


– III –

Μαλλιά σγουρά ποὺ πάνω τους τὰ δάχτυλα περνοῦσα
τὶς νύχτες ποὺ κοιμόσουνα καὶ πλάϊ σου ξαγρυπνοῦσα,

Φρύδι μου, γαϊτανόφρυδο καὶ κοντυλογραμμένο,
– καμάρα ποὺ τὸ βλέμμα μου κούρνιαζε ἀναπαμμένο –

Μάτια γλαρά ποὺ μέσα τους ἀντίφεγγαν τὰ μάκρη
πρωινοῦ οὐρανοῦ, καὶ πάσκιζα μήν τὰ θαμπώσει δάκρυ,

Χείλι μου μοσκομύριστο που ὡς λάλαγες ἀνθίζαν
λιθάρια καὶ ξερόδεντρα κι ἀηδόνια φτερουγίζαν,

Στήθεια πλατειά σὰν τὰ στρωτά φτερούγια τῆς τρυγόνας
ποὺ πάνωθέ τους κόπαζε κ᾿ ἡ πίκρα μου κι ὁ ἀγώνας,

Μπούτια γερά σὰν πέρδικες κλειστές στὰ παντελόνια
που οἱ κόρες τὰ καμάρωναν τὸ δείλι ἀπ᾿ τὰ μπαλκόνια,

Καὶ γώ, μὴ μοῦ βασκάνουνε, λεβέντη μου, τέτοιο ἄντρα,
σοῦ κρέμαγα τὸ φυλαχτό μὲ τὴ γαλάζια χάντρα,

Μυριόρριζο, μυριόφυλλο κ᾿ εὐωδιαστό μου δάσο,
πῶς νὰ πιστέψω ἡ ἄμοιρη πῶς μπόραε νὰ σὲ χάσω;


– IV –

Γιέ μου, ποιά Μοῖρα στὄγραφε καὶ ποιά μοῦ τὄχε γράψει
τέτοιον καημό, τέτοια φωτιά στὰ στήθεια μου ν᾿ ἀνάψει;

Πουρνό-πουρνό μοῦ ξύπνησες, μοῦ πλύθηκες, μοῦ ἐλούστης
πριχοῦ σημάνει τὴν αὐγὴ μακρυά ὁ καμπανοκρούστης.

Κοίταες μὴν ἔφεξε συχνά-πυκνά ἀπ᾿ τὸ παραθύρι
καὶ βιαζόσουν σὰ νἄτανε νὰ πᾶς σὲ πανηγύρι.

Εἶχες τὰ μάτια σκοτεινά, σφιγμένο τὸ σαγόνι
κι εἴσουν στὴν τόλμη σου γλυκός, ταῦρος μαζί κι ἀηδόνι.

Καὶ γὼ ἡ φτωχειά κ᾿ ἡ ἀνέμελη καὶ γὼ ἡ τρελλή κ᾿ ἡ σκύλα,
σοὔψηνα τὸ φασκόμηλο κι ἀχνή ἡ ματιά μου ἐφίλα

Μιά-μιά τὶς χάρες σου, καλέ, καὶ τὸ λαμπρό σου θώρι
κι ἀγάλλομουν καὶ γέλαγα σὰν τρυφερούλα κόρη.

Κι οὐδέ κακόβαλα στιγμή κι οὐδ᾿ ἔτρεξα ξοπίσω
τὰ στήθεια μου νὰ βάλω μπρός τὰ βόλια νὰ κρατήσω.

Κι ἔφτασ᾿ ἀργὰ κι, ὤ, ποὺ ποτές μὴν ἔφτανε τέτοια ὥρα
κι, ὤ, κάλλιο νὰ γκρεμίζονταν στὸ καύκαλό μου ἡ χώρα.


– V –

Σήκω, γλυκέ μου, ἀργήσαμε· ψηλώνει ὁ ἥλιος· ἔλα,
καὶ τὸ φαγάκι σου ἔρημο θὰ κρύωσε στὴν πιατέλα.

Ἡ μπλέ σου ἡ μπλούζα τῆς δουλειᾶς στὴν πόρτα κρεμασμένη
θὰ καρτεράει τὴ σάρκα σου τὴ μαρμαρογλυμμένη.

Θὰ καρτεράει τὸ κρύο νερό τὸ δροσερό σου στόμα,
θὰ καρτεράει τὰ χνῶτα σου τ᾿ ἀσβεστωμένο δῶμα.

Θὰ καρτεράει κ᾿ ἡ γάτα μας στὰ πόδια σου νὰ παίξει
κι ὁ ἥλιος ἀργός θὰ καρτερᾷ στὰ μάτια σου νὰ φέξει.

Θὰ καρτεράει κ᾿ ἡ ρούγα μας τ᾿ ἁδρό περπάτημά σου
κ᾿ οἱ γρίλιες οἱ μισάνοιχτες τ᾿ ἀηδονολάλημά σου.

Καὶ τὰ συντρόφια σου, καλέ, ποὺ τὶς βραδιές ἐρχόνταν
καὶ λέαν καὶ λέαν κι ἀπ᾿ τὰ ἴδια τοὺς τὰ λόγια ἐφλογιζόνταν

Καὶ μπάζανε στὸ σπίτι μας τὸ φῶς, τὴν πλάση ἀκέρια,
παιδί μου, θὰ σὲ καρτερᾶν νὰ κάνετε νυχτέρια.

Καὶ γὼ θὰ καρτεράω σκυφτὴ βραδὶ καὶ μεσημέρι
νἀρθεῖ ὁ καλός μου, ὁ θάνατος, κοντά σου νὰ μὲ φέρει.


– VI –

Μέρα Μαγιοῦ μοῦ μίσεψες, μέρα Μαγιοῦ σὲ χάνω,
ἄνοιξη, γιέ, που ἀγάπαγες κι ἀνέβαινες ἀπάνω

Στὸ λιακωτό καὶ κοίταζες καὶ δίχως νὰ χορταίνεις
ἄρμεγες μὲ τὰ μάτια σου τὸ φῶς τῆς οἰκουμένης

Καὶ μὲ τὸ δάχτυλο ἁπλωτό μοῦ τἄδειχνες ἕνα-ἕνα
τὰ ὅσα γλυκά, τὰ ὅσα καλά κι ἀχνά καὶ ροδισμένα

Καὶ μοὔδειχνες τὴ θάλασσα νὰ φέγγει πέρα, λάδι,
καὶ τὰ δεντρά καὶ τὰ βουνά στὸ γαλανό μαγνάδι

Καὶ τὰ μικρά καὶ τὰ φτωχά, πουλιά, μερμήγκια, θάμνα,
κι αὐτές τὶς διαμαντόπετρες που ἵδρωνε δίπλα ἡ στάμνα.

Μά, γιόκα μου, κι ἂν μοὔδειχνες τ' ἀστέρια καὶ τὰ πλάτια,
τἄβλεπα ἐγὼ πιό λαμπερά στὰ θαλασσιά σου μάτια.

Καὶ μοῦ ἱστοροῦσες μὲ φωνὴ γλυκειά, ζεστή κι ἀντρίκια
τόσα ὅσα μήτε τοῦ γιαλοῦ δέ φτάνουν τὰ χαλίκια

Καὶ μοὔλεες, γιέ, πὼς ὅλ' αὐτά τὰ ὡραῖα θἆναι δικά μας,
καὶ τώρα ἐσβήστης κ' ἔσβησε τὸ φέγγος κ’ ἡ φωτιά μας.


– VII –

Εἴσουν καλός κ' εἴσουν γλυκός, κι εἶχες τίς χάρες ὅλες,
ὅλα τὰ χάδια τοῦ αγεριοῦ, τοῦ κήπου ὅλες τίς βιόλες.

Τό πόδι ἐλαφροπάτητο σάν τρυφερούλι ἐλάφι,
πάταγε τὸ κατώφλι μας κι ἔλαμπε σὰ χρυσάφι.

Πῶς θὰ γυρίσω μοναχή στὸ ἐμραδιακό καλύβι;
Ἔπεσε ἡ νύχτα στὴν αὐγή καὶ τὸ στρατί μοῦ κρύβει

Ὤχ, δὲν ἀκούστηκε ποτές καὶ δέ μπορεῖ νὰ γίνει
νὰ καίγουνται τὰ χείλια μου καὶ νἆμαι μπρός στὴν κρήνη,

Νἆμαι κοντά σου, ἀγόρι μου, καὶ νὰ σὲ κράζω ὠιμένα,
καὶ σύ μήτε νὰ νοιάζεσαι γιὰ τὴ φτωχούλα ἐμένα.

Κανείς μὴ γγίξει ἀπάνω του, παιδί μου εἶναι δικό μου.
Σιωπή∙ σιωπή∙ κουράστηκε, κοιμᾶται τὸ μωρό μου.

Ποιός μοῦ τὸ πῆρε; Ποιός μπορεῖ νὰ μοῦ τὸ πάρει ἐμένα;
Ἄσπρισαν τὰ χειλάκια του, τὰ μάτια του κλεισμένα.

Δόστε μου ἀϊτοί, νύχια, φτερά γιὰ νάν τους κυνηγήσω
καὶ τὴν καρδιά τους, μύγδαλο νάν τηνε ροκανίσω.


– VIII –

Ποῦ πέταξε τ' ἀγόρι μου; ποῦ πῆγε; ποῦ μ' ἀφήνει;
Χωρίς πουλάκι τὸ κλουβί, χωρίς νεράκι ἡ κρήνη.

Δέν ἔμενες, καρδοῦλα μου, στ' ἄσπρο μικρούλι σπίτι,
νὰ σ' ἔχω σάν ἀφέντη μου, νὰ σ' ἔχω σάν σπουργίτι,

Νὰ ταΐζω σε στὴ φοῦχτα μου σπυρί-σπυρἰ τὴ ζωή μου
καὶ μὲς στὸν ἴσκιο σου νὰ ζῶ, καμαρωτό δεντρί μου.

Καμμιᾶς κοπέλας θησαυρό δέ στάθηκες νὰ πάρεις –
ἔφευγες πάντα ἐμπρός λαμπρός καὶ πάντα καβαλλάρης.

Κ' εἴταν χαρά σου νὰ σκορπᾷς, καὶ δόξα σου νὰ παίρνουν –
ν' ἀνασηκώνεις ἀπ' τὴ γῆς τὰ ὅσα βογγοῦν καὶ γέρνουν.

Κι ὅλα τὰ πλούτια σου, γλυκέ, στὸν κόσμο ἐχάριζές τα –
κι ὅλα τὰ χάρισες, κ' ἐμέ μ' ἀφῆκες δίχως ζέστα.

Γιέ μου, δέν ξέρω ἂν πρέπει μου νὰ σκύβω, νὰ σπαράζω,
γιά πρέπει μου ὄρθια νὰ σταθῶ, νὰ σέ χιλιοδοξάζω.

Πότε τὶς χάρες σου, μιά-μιά, τὶς παίζω κομπολόι,
πότε ξανά, λυγμό-λυγμό, τὶς δένω μοιρολόι.


– IX –

Ὦ Παναγιά μου, ἂν εἴσουνα, καθὼς ἐγώ μητέρα,
βοήθεια στὸ γιό μου θἄστελνες τὸν Ἄγγελο ἀπὸ πέρα!

Κι, ἄχ, Θέ’ μου, Θέ’ μου, ἄν εἰσουν Θεός κι ἄν εἴμασταν παιδιά σου
θὰ πόναγες καθὼς ἐγώ, τὰ δόλια πλάσματά σου.

Κι ἄν εἰσουν δίκαιος, δίκαια θὰ μοίραζες τὴν πλάση,
κάθε πουλί, κάθε παιδί νὰ φάει καὶ νὰ χορτάσει.

Γιέ μου, καλά μοῦ τἄλεγε τὸ γνωστικό σου ἀχεῖλι
κάθε φορά που ὡρμήνευε, κάθε φορά που ἐμίλει:

Ἐ μ ε ῖ ς ταγίζουμε τὴ ζωή στὸ χέρι περιστέρι,
κ᾿ ἐ μ ε ῖ ς οὔτ᾿ ἕνα ψίχουλο δέν ἔχουμε στὸ χέρι –

Ἐ μ ε ῖ ς κρατᾶμε ὅλη τὴ γῆς μὲς στ᾿ ἀργασμένα μπράτσα
καὶ σκιάχτρα στέκουνται οἱ Θεοί κι ἀφέντη ἔχουνε φάτσα.

Ἄχ, γιέ μου, πιά δέ μοὔμεινε καμμιά χαρά καὶ πίστη –
καὶ τὸ χλωμό καὶ τὸ στερνό καντήλι μας ἐσβήστη.

Καί, τώρα, ἐπά’ σὲ ποιά φωτιά τὰ χέρια μου θ᾿ ἀνοίγω,
τὰ παγωμένα χέρια μου νὰν τὰ ζεστάνω λίγο;


– Χ –

Ὅλα μοῦ τἄδειχνες ἐσύ, παιδί μου κι ἄρχοντά μου,
κι ὡς τἄβλεπες ὅὁα ἔφεγγαν σὰ νἄταν σ’ ὥρα γάμου.

Κι ὅλα κοντά μου τἄφερνες, γνέφια, πουλιά κι ἀστέρια,
ποὔλεγα κ’ ἔτσι νἄκανα θὰ τἄπιανα στὰ χέρια.

Καί, νάσου ἑνα ἀνοιξιάτικο ποὐρχόταν συγνεφάκι
στὰ γόνατά σου νὰ τριφτεῖ σὰν ἄσπρο προβατάκι.

Κ’ ἔτσι στητός μοῦ φαίνοσουν τοῦ κόσμου ὁλου πατέρας
καὶ πάλι τόσο ἀνάλαφρος σά φῶς καὶ σάν ἀγέρας.

Καὶ κεῖ ποὺ σὲ καμάρωνα, πλατάνι, παλληκάρι,
ἔτρεμα μή πνοή ἀγεριοῦ στὸν οὐρανό σὲ πάρει

Πάνου ἀπ’ τὶς στέγες τῶν σπιτιῶν, πάνου ἀπ’ τὰ δεντροκήπια
– χτύπος καρδιᾶς στῶν ἀστεριῶν τὰ πρῶτα καρδιοχτύπια –

Κεῖ πάνου που ἀχνοσβήνανε τοῦ σύθαμπου τὰ ρόδα
κι ἀνάμεσά τους βούλιαζε χρυσή τοῦ γήλιου ἡ ρόδα.

Κ’ ἔτσι πάει κ’ ἔλα ἡ ὄψη σου, μιά φῶς μιά σκιά καλέ μου,
μ’ ἴσκιωνε καὶ μὲ φώτιζε σά διάνεμα τοῦ ἀνέμου.


– ΧΙ –

Ἔτσι ἄχαρη με ὠμόρφαινες κ’ ἔτσι ἄμαθη – γιά κοίτα –
μές στὴ ματιά σου διάβαζα τῆς ζωῆς τὴν ἀλφαβῆτα.

Καὶ μάθαινα ἀπὸ τὴν ἀρχή πιό ὡραία τὰ μαθημένα
καὶ μέτραγα στὰ δάχτυλα καὶ τἄβρισκα ὅλα ἕνα.

Ἕνα κ’ ἡ γῆς καὶ ὁ οὐρανός, τὸ φῶς, τὸ χρῶμα, ἡ βιόλα
καὶ τοῦτο τὸ ἕνα εἰσουνα ἐσύ καὶ πάλι ἐσύ ‘σουν ὅλα!

Κ’ ἔψαχνα ποῦ τὰ γνώρισα, ποῦ τάιδα, ποῦ καὶ πότες;
κ’ ἔτσι σκυφτή ὁπως τάιζα ἑνα σούρουπο τὶς κόττες,

Ἔνιωθα πάνω μου βαθύς ὁ θόλος ν’ ἀνασαίνει
καὶ τ’ ἄστρα ὡς νὰ μὲ χτένιζαν μὲ σιντεφένιο χτένι...

Καὶ ξάφνου ἀνανοήθηκα τὸ τί ‘ταν ἡ ἀναγάλλια
ποὺ μ’ ἔπαιρνε καὶ μ’ ἔφερνε στὰ οὐράνια ἀγάλια-ἀγάλια.

Κ’ εἶδα τὸ πότε καὶ τὸ ποῦ, τὶς φωτοσκιές τοῦ δάσου:
στὴν πόρτα ἐστέκοσουν ἐσύ καὶ μ’ ἔβλεπε ἡ ματιά σου!

Τώρα τὰ μάτια σου ἔκλεισαν καὶ γώ κλείστηκα ἀπ’ ἔξω
κι οὔτε ἔχω πέτρα νὰ σταθῶ καὶ δρόμο πιὰ νὰ τρέξω.


– ΧΙΙ –

Γιέ μου, ἄν πονᾶς τὴν ὀρφανή ποὺ στέκει ἐξω ἀπ’ τὴ θύρα,
ἄνοιξε τὰ ματάκια σου καὶ μιά στιγμούλα τήρα

Τούτη τὴ γριά τὴν ἄμοιρη, τὴ γριά τὴ διακονιάρα
π’ οὐδε ἄνθρωπος κι οὐδέ θεός τῆς ρίχνει μιά δεκάρα

Καὶ κάθεται καὶ μύρεται στὴ ματωμένη ρούγα
μὲ ξεγδαρμένη τὴν καρδιά, σπασμένη τὴ φτερούγα.

Γιέ μου, ὁλα κάνανε φτερά κι ὅλα μ’ ἀφῆκαν πίσω
δέν ἐχω μάτι γιὰ νὰ ἰδῶ, στόμα γιὰ νὰ μιλήσω,

Μόνο βαθιά κι ἀπόμακρα κάτι σὰ βουή διαβαίνει
κι ἀκούω τὴν ἴδια μου φωνή καὶ φαίνεταί μου ξένη,

Ξένη φωνή, πικρή φωνή – τί λέει καὶ ξαναλέει; –
καὶ κλαίω γιὰ σέ καὶ κλαίω γι’ αὐτή ποὺ τὴν ἀκούω νὰ κλαίει

Καὶ χαίρουμαι νὰν τὴν γροικῶ γιὰ ν’ ἀνεβαίνει νάμα
πιὸ δυνατό ἀπ’τὴ ρίζα μου καὶ πιὸ στριγγό τὸ κλάμα.

Καὶ πάλι ἡ ἔρμη ντρέπουμαι, γιόκα μου, ἐσύ νὰ λείπεις
κι ἀκόμα ἐγώ νἀχω φωνή – ξόμπλι φτηνό της λύπης.


– ΧΙΙΙ –

Γιέ μου, τὸ στόμα σου καρδιά, τὸ φρύδι χελιδόνι,
τὸ μάτι δρόσο καὶ φωτιά, τανάλια τὸ σαγόνι.

Σάν τὸ λιοντάρι δυνατός, κ’ ἤρεμος σάν πιτσούνι
κ’ ἡ ἀνάσα σου ὡς τ’ ἀποσπερνό του κοπαδιοῦ κουδούνι.

Μα ὡς κάτι νὰ σὲ φώναζε μὲς στὴ χρυσήν ἑσπέρα,
πάντα σου ἀγνάντευες ψηλά καὶ πάντα πάρα πέρα,

Σάν κάποιος φίλος μπιστικός νὰ σφύρε νὰ σ’ ἐκάλει
γιὰ μιὰ κρυφήν ἀντάμωση σ’ ἀνέγνωρο ἀκρογιάλι...

Κ’ ἔστηνα ἡ ἔρημη τ’ αὐτί νὰ ἰδῶ, νὰ καταλάβω
τί σ’ ἤθελαν καὶ τί ’θελες, σὲ ποιόνα ἐστριβες κάβο.

Κ’ ἔψαχνα μὲ τὰ μάτια μου νὰ ἰδῶ ποῦ πάει ἡ ματιά σου
κι ὡς νἄνιωθες που ἀμίλητη σοῦ ’κραζα «γιέ μου, στάσου!»

Γύρναγες, μ’ ἀχνογέλαγες κ’ ἔλεγες «δῶ εἰμαι μάνα...»
κι ἀκούγονταν ἀπόμακρα τοῦ ἑσπερινοῦ ἡ καμπάνα.

Κ’ ἔπινα μὲ τὸ σάλιο μου μιᾶς τρυφεράδας γέψη
ποὺ εγώ δέ μάντευα καὶ σύ τἄχες ὅλα μαντέψει!


– ΧΙV –

...Ἄχ, γιέ μου, γιέ μου, γιόκα μου, δέ δύναμαι ἄλλο ἡ ἔρμη,
χτυποῦν, χτυποῦν τὰ δόντια μου σά νὰ μὲ πιάνει θέρμη

Καὶ θέλω νὰ κουκουλωθῶ πιὸ πάνου ἀπ’ τὸ κεφάλι
κι οὔτε ἥλιο πιά νὰ ματαιδῶ, καὶ νά, πετιέμαι πάλι

Νὰ πῶ, νὰ πῶ τὶς χάρες σου, νὰν τὶς ξαναστήσω
σὰ νἄταν, γιέ μου, μπορετό νὰ σὲ γυρίσω πίσω.

Γιατι ὅσο ἐδῶ εἰσουν, γιόκα μου, θάμπος βαθύ μ’ ἐκράτει
κ’ ἡ σιγαλιά μὲ κλείδωνε σὲ μαγικό παλάτι.

Καὶ μόνο τὰ δυό μάτια μου σὲ παῖρναν τὸ κατόπι
σὰ δυό πιστά, πικρά σκυλιά ποὺ τἄσκιαξαν οἱ ἀνθρῶποι.

Καὶ σύναζα ὅλα σου βουβά, σάν τὰ πουλιὰ μιά κλώσσα –
καὶ τώρα πού μοῦ μίσεψές μοῦ λύθηκεν ἡ γλῶσσα

Καὶ λέω καὶ λέω, ἀγόρι μου, δίχως νὰ ξαποστάσω,
σά νὰ κρατῶ ἑνα θησαυρό καὶ τρέμω μήν τὸ χάσω,

Καὶ ν’ ἀποθέσω θέλω τον στὰ γόνατα τῆς πλάσης
πιό πλούσια νὰ γενεῖ ἡ ζωή καὶ σύ νὰ μήν περάσεις!


– XV –

Στὸ παραθύρι στέκοσουν κ' οἱ δυνατές σου οἱ πλάτες
φράζαν ἀκέρια τὴν μπασιά, τή θάλασσα, τίς στράτες.

Κι ὁ ἴσκιος σου σάν ἀρχάγγελος πλημμύριζε τὸ σπίτι
καὶ κεῖ στ' αὐτί σου σπίθιζε ἡ γαζία τοῦ ἀποσπερίτη.

Κ' εἴταν τὸ παραθύρι μας ἡ θύρα ὁλου τοῦ κόσμου
κ' ἔβγαζε στόν παράδεισο ποὺ τ' ἄστρα ἀνθίζαν, φῶς μου!

Κι ὡς στέκοσουν καὶ κοίταζες τὸ λιόγερμα ν' ἀνάβει,
σάν τιμονιέρης φάνταζες κ' ἡ κάμαρα καράβι.

Καὶ μές στὸ χλιό καὶ γαλανό το απόβραδο – ἔγια λέσα! –
με ἀρμένιζες στὴ σιγαλιά τοῦ γαλαξία μέσα.

...Καὶ τὸ καράβι βούλιαξε κι ἔσπασε τὸ τιμόνι
καὶ στοῦ πελάγου τὸ βυθό πλανιέμαι τώρα μόνη.

Κι ἀκόμα μήτε νὰ πνιγῶ, μήτε ν’ ἀνέβω πάνω –
κάνω ἀπὸ κάπου νὰ πιαστῶ καὶ φύκι μόνο πιάνω

Τὸ φύκι σπάει κι ὁ ὠκεανός μὲ σέρνει στὰ νερά του
κι οὔδε γνωρίζω τώρα ποιό τὸ πάνου ποιό τὸ κάτου.


– XVI –

Τί ἔκανες, γιέ μου, ἐσὺ κακό; Γιὰ τοὺς δικούς σου κόπους
τὴν πλερωμή σου ζήτησες ἀπ’ ἄδικους ἀνθρώπους.

Λίγο ψωμάκι ζήτησες καὶ σοὔδωκαν μαχαίρι,
τὸν ἵδρωτά σου ζήτησες καὶ σοὔκοψαν τὸ χέρι.

Δέν εἴσουν ζήτουλας ἐσύ νὰ πᾷς παρακαλιῶντας,
μὲ τὴ γερή σου τὴν καρδιά πῆγες ὀρθοπατῶντας

Καὶ χύμηξαν ἀπάνου σου τὰ σμουλωχτά κοράκια
καὶ σοὔπιαν τὸ αἷμα, γιόκα μου, σοῦ κλείσαν τὰ χειλάκια

Τώρα οἱ παλάμες σου οἱ ἀχνές, μονάκριβέ μου κρίνε,
σὰ δυό πουλάκια ἀνήμπορα καὶ λυπημένα μοῦ εἶναι,

Ποὺ τὰ φτερά τους δίπλωσαν καὶ πιά δέ φτερουγᾶνε
καὶ τὰ κρατάω στὰ χέρια μου καὶ δέ μοῦ κελαϊδᾶνε.

Ὤ, γιέ μου, αὐτοί ποὺ σ’ ἔσφαξαν σφαγμένα νὰ τὰ βροῦνε
τὰ τέκνα τους καὶ τοὺς γονιούς καὶ στὸ αἷμα νὰ πνιγοῦνε.

Καὶ στὸ αἷμα τους τὴ φοῦστα μου κόκκινη νὰν τὴ βάψω,
καὶ νὰ χορέψω... Ἄχ, γιόκα μου, δέν πάει μου νὰ σὲ κλάψω.


– XVII –

Βασίλεψες, ἀστέρι μου, βασίλεψε ὅλη ἡ πλάση,
κι ὁ ἥλιος, κουβάρι ὁλόμαυρο, τὸ φέγγος του ἔχει μάσει.

Κόσμος περνᾶ καὶ μὲ σκουντᾶ, στρατός καὶ μὲ πατάει
κ' ἐμέ τὸ μάτι οὐδέ γυρνᾶ κι οὐδέ σὲ παρατάει.

Καὶ δές, μ' ἀνασηκώνουνε... χιλιάδες γιούς ξανοίγω,
μά, γιόκα μου, ἀπ' τὸ πλάγι σου δέ δύνουμαι νὰ φύγω.

Ὅμοια ὡς ἐσένα μοῦ μιλᾶν καὶ μὲ παρηγορᾶνε
καὶ τὴν τραγιάσκα σου ἔχουνε, τὰ ροῦχα σου φορᾶνε.

Τὴν ἄχνα ἀπ' τὴν ἀνάσα σου νοιώθω στὸ μάγουλό μου,
ἄχ, κ' ἕνα φῶς, μεγάλο φῶς, στὸ βάθος πλέει τοῦ δρόμου.

Τὰ μάτια μου σκουπίζει τα μιά φωτεινή παλάμη,
ἄχ, κ’ ἡ λαλιά σου, γιόκα μου, στὸ σπλάχνο μου ἔχει δράμει.

Καὶ νά ποὺ ἀνασηκώθηκα, τὸ πόδι στέκει ἀκόμα –
φῶς ἱλαρό, λεβέντη μου, μ' ἀνέβασε ἀπ' τὸ χῶμα.

Τώρα οἱ σημαῖες σὲ ντύσανε. Παιδί μου, ἐσύ, κοιμήσου,
καὶ γώ τραβάω στ' ἀδέρφια σου καὶ παίρνω τὴ φωνή σου.


– XVIΙI –

Τὰ ποὔλεγες κι οὐτ’ ἤθελα πιστέψω καὶ γροικήσω
κι ἀπόπαιρνά σε, μάτια μου, χωρίς νὰ σὲ γνωρίσω,

Τὰ ποὺ δὲ μοὔπαν οἱ καιροί κι ὄλου τοῦ κόσμου οἱ γλῶσσες,
μοῦ τἄπε μόνο ἡ μιά στιγμή, ξεχωριστή στὶς τόσες.

Ποὖσαι, καλέ μου, νὰ χαρεῖς καὶ νὰ σταθεῖς κοντά μου;
Ἄκου, τὰ λόγια σου λαλῶ καὶ πλάτυνε ἡ καρδιά μου

Κι ὅλο τὸν κόσμο, σὰν κ’ ἐσέ, δύνεται νὰ σφαλίσει
καὶ γέρεψε καὶ δύνεται νὰ πλάσει, νὰ γκρεμίσει.

Δέν εἶναι ξόδι τοῦτο δῶ, πιότερο γάμος μοιάζει,
δάκρυ καὶ γέλιο, ἀγάπη, ὀργή, τὸ κάθε μάτι στάζει.

Γιόκα μου τὸ φρυδάκι σου τί σούφρωσες, γιὰ πέ μου,
μήπως κακοκαρδίστηκες ποὺ φεύγω σου, καλέ μου;

Πουλί μου, χίλιες δυό ζωές μὲ σένανε μὲ δένουν,
κι ὅσοι ἀγαπιοῦνται καὶ νεκροί ποτέ τους δέν πεθαίνουν.

Κι ἂν δέ λυγάω σὲ προσευχή, τὰ χέρια κι ἄν δέν πλέκω,
γιέ μου, τὸ ξέρεις, πιο ἀπὸ πρίν τώρα κοντά σου στέκω.


– XIX –

Νἆχα τ'ἀθάνατο νερό, ψυχή καινούρια νἆχα
νὰ σοὔδινα, νὰ ξύπναγες γιὰ μιά στιγμή μονάχα,

Νὰ δεῖς, νὰ πεῖς, νὰ τὸ χαρεῖς ἀκέριο τ'ὄνειρό σου
νὰ στέκεται ὁλοζώντανο κοντά σου, στὸ πλευρό σου.

Βροντᾶνε στράτες κι ἀγορές, μπαλκόνια καὶ σοκάκια
καὶ σοῦ μαδᾶνε οἱ κορασιές λουλούδια στὰ μαλάκια.

Γιὰ τὸ αἷμα ποὔβαψε τὴ γῆς ἀντριεύτηκαν τὰ πλήθια,
– δάσα οἱ γροθιές, πέλαα οἱ κραυγές, βουνά οἱ καρδιές, τὰ στήθεια –

Ἔσμιξε ἡ μπλούζα τὸ χακί, φαντάρος τὸν ἐργάτη
κι ἀστράφτουν ὅλοι μιά καρδιά – βουλή, σφυγμός καὶ μάτι.

Ὤ, τί ὄμορφα σάν σμίγουνε, σάν ἀγαπιοῦνται οἱ ἀνθρῶποι,
φεγγοβολᾶνε οἱ οὐρανοί, μοσκοβολᾶνε οἱ τόποι,

Κι ὅπως περνᾶν, λεβέντηδες, γεροί κι ἀδελφωμένοι,
λέω καὶ θὰ καταχτήσουνε τὴ γῆς, τὴν οἰκουμένη.

Κ’ οἱ λύκοι ἀποτραβήχτηκαν καὶ κρύφθηκαν στὴν τρούπα
– μαμούνια ποὺ τὰ σάρωσε βαρειά τοῦ ἐργάτη ἡ σκοῦπα –

Ὤ, ποὖσαι, γιόκα μου, νὰ δεῖς, πουλί, ν’ ἀναγαλλιάσεις,
καί, πρὶν κινήσεις μοναχό, τὸν κόσμο ν’ ἀγκαλιάσεις.


– XX –

Γλυκέ μου, ἐσὺ δέ χάθηκες, μέσα στὶς φλέβες μου εἶσαι.
Γιέ μου, στὶς φλέβες ὁλουνῶν, ἔμπα βαθιά καὶ ζῆσε.

Δές, πλάγι μας περνοῦν πολλοί, περνοῦν καβαλλαραίοι –
ὅλοι στητοί καὶ δυνατοί καὶ σὰν κ’ ἐσένα ὡραῖοι.

Ἀνάμεσά τους, γιόκα μου, θωρῶ σε ἀναστημένο –
τὸ θώρι σου στὸ θώρι τους μυριοζωγραφισμένο.

Καὶ γώ ἡ φτωχή καὶ γώ ἡ λιγνή, μεγάλη μέσα σ’ ὅλους,
μὲ τὰ μεγάλα νύχια μου κόβω τὴ γῆ σὲ σβώλους

Καὶ τοὺς πετάω κατάμουτρα στοὺς λύκους καὶ στ’ ἀγρίμια
ποὺ μοὔκαναν τῆς ὄψης σου τὸ κρούσταλλο συντρίμμια.

Κι ἀκολουθᾶς καὶ σύ νεκρός, κι ὁ κόμπος τοῦ λυγμοῦ μας
δένεται κόμπος τοῦ σκοινιοῦ γιὰ τὸ λαιμό τοῦ ὀχτροῦ μας.

Κι ὡς τὄθελες (ὡς τὄλεγες τὰ βράδια μὲ τὸ λύχνο)
ἀσκώνω τὸ σκεβρό κορμί καὶ τὴ γροθιά μου δείχνω.

Κι ἀντίς τ’ ἄφταιγα στήθειά μου νὰ γδέρνω, δές, βαδίζω
καὶ πίσω ἀπὸ τὰ δάκρυα μου τὸν ἥλιο ἀντικρύζω.

Γιέ μου, στ’ ἀδέλφια σου τραβῶ καὶ σμίγω τὴν ὀργή μου,
σοὺ πῆρα τὸ ντουφέκι σου – κοιμήσου, ἐσύ, πουλί μου.

Πρεσπαπιέ || Πάσχα / Αγάπη

Η "αγάπη" σε διάφορες γλώσσες από τα παιδιά του τμήματος δημιουργικής απασχόλησης Καλλιτεχνείου
για το 3ο Φεστιβάλ Αγάπης του 2ου Δημοτικού Σχολείου Αχαρνών το 2015

Το απόγευμα της Κυριακής (ή αλλού στις 11 το πρωί) τελείται ο «Εσπερινός της Αγάπης», όπου σε πολλές γλώσσες διαβάζεται το Ιερό Ευαγγέλιο και διατρανώνεται παγκοσμίως η εποχή της Αναστάσιμης ελπίδας: της ελπίδας της αγάπης πάνω στη μισαλλοδοξία, της φθοράς έναντι της διαφθοράς, της λήξης του πένθους της φύσης μας που προδίδει, εξαπατάται, αποπροσανατολίζεται & φανατίζεται.

Το απόγευμα της Κυριακής οι απανταχού Ορθόδοξοι τελούν τον «Εσπερινό της Αγάπης». Το Ιερό Ευαγγέλιο διαβάζεται σε δεκάδες ξένες γλώσσες για να διατρανωθεί παγκοσμίως η εποχή της Αναστάσιμης ελπίδας. Ο Εσπερινός ονομάζεται και «Αγάπη», επειδή ο Χριστός σταυρώθηκε και αναστήθηκε για την αγάπη των ανθρώπων. Για να μπορέσει ο άνθρωπος να μορφώσει λυτρωτική σχέση κοινωνίας με το Θεό. Για να αποκτήσει ο άνθρωπος προοπτική σωτηρίας, μια προοπτική θεμελιωμένη στην άφθαρτη, άνευ όρων και ορίων αγάπη του Θεού για τον άνθρωπο.

Λέγεται ότι η παράδοση της μετάφρασης και απόδοσης του Ευαγγελίου στις γλώσσες των χριστιανικών λαών ξεκίνησε από την Κωνσταντινούπολη, όπου λόγω του Πατριαρχείου παρευρίσκονταν πολλοί ξένοι Ορθόδοξοι διπλωμάτες, οι οποίοι ήθελαν να ακούνε το Ευαγγέλιο και στη γλώσσα τους, αλλά μπορεί και να αντανακλά την ανάγκη να μοιρασθούμε το χαρμόσυνο μήνυμα της Ανάστασης με τον θρίαμβο κατά του Θανάτου σε όσο το δυνατόν περισσότερες γλώσσες, για να κηρυχθεί σ’ όλα τα έθνη της οικουμένης

Το Ευαγγέλιο(Ἰω. κεφ. κ´ 19-25)
Οὔσης οὖν ὀψίας τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ
τῇ μιᾷ σαββάτων,
καὶ τῶν θυρῶν κεκλεισμένων
ὅπου ἦσαν οἱ μαθηταὶ συνηγμένοι
διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων,
ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς
καὶ ἔστη εἰς τὸ μέσον, καὶ λέγει αὐτοῖς·
Εἰρήνη ὑμῖν.
καὶ τοῦτο εἰπὼν ἔδειξεν αὐτοῖς τὰς χεῖρας
καὶ τὴν πλευρὰν αὐτοῦ.
ἐχάρησαν οὖν οἱ μαθηταὶ ἰδόντες τὸν Κύριον.
εἶπεν οὖν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς πάλιν·
Εἰρήνη ὑμῖν.
καθὼς ἀπέσταλκέ με ὁ πατήρ,
κἀγὼ πέμπω ὑμᾶς.
καὶ τοῦτο εἰπὼν ἐνεφύσησε καὶ λέγει αὐτοῖς·
Λάβετε Πνεῦμα ἅγιον·
ἄν τινων ἀφῆτε τὰς ἁμαρτίας, ἀφίενται αὐτοῖς,
ἄν τινων κρατῆτε, κεκράτηνται.
Θωμᾶς δὲ εἷς ἐκ τῶν δώδεκα ὁ λεγόμενος Δίδυμος,
οὐκ ἦν μετ᾿ αὐτῶν ὅτε ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς.
ἔλεγον οὖν αὐτῷ οἱ ἄλλοι μαθηταί·
Ἑωράκαμεν τὸν Κύριον.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς·
Ἐὰν μὴ ἴδω ἐν ταῖς χερσὶν αὐτοῦ τὸν τύπον τῶν ἥλων,
καὶ βάλω τὸν δάκτυλόν μου εἰς τὸν τύπον τῶν ἥλων,
καὶ βάλω τὴν χεῖρά μου εἰς τὴν πλευρὰν αὐτοῦ,
οὐ μὴ πιστεύσω.


Απόδοση του Ευαγγελίου στη Νέα Ελληνική
Κατὰ τὴν ἑσπέραν τῆς ἡμέρας ἐκείνης,
τῆς πρώτης ἑβδομάδος,
καὶ ἐνῷ οἱ πόρτες ἦσαν κλειστές,
ἐκεῖ ποὺ ἦσαν συγκεντρωμένοι οἱ μαθηταί,
διότι ἐφοβοῦντο τοὺς Ἰουδαίους,
ἦλθε ὁ Ἰησοῦς
καὶ στάθηκε εἰς τὸ μέσον καὶ τοὺς λέγει,
«Εἰρήνη νὰ εἶναι μαζί σας».
Ὅταν εἶπε αὐτό, τοὺς ἔδειξε τὰ χέρια του
καὶ τὴν πλευράν του.
Οἱ μαθηταὶ ἐχάρησαν διότι εἶδαν τὸν Κύριον.
Ὁ Ἰησοῦς τοὺς εἶπε πάλι,
«Εἰρήνη νὰ εἶναι μαζί σας.
Καθὼς ἔστειλε ἐμὲ ὁ Πατέρας
καὶ ἐγὼ στέλλω ἐσᾶς».
ὅταν εἶπε αὐτὸ ἐφύσησε εἰς τὸ πρόσωπον καὶ τοὺς λέγει,
«Λάβετε Πνεῦμα Ἅγιον,
ἐὰν κάποιων συγχωρήσετε τὶς ἁμαρτίες νὰ εἶναι συγχωρημένες,
ἂν κανενὸς δὲν τὶς συγχωρήσετε, θὰ μείνουν ἀσυγχώρητες».
Ὁ Θωμᾶς, ἕνας ἀπὸ τοὺς δώδεκα, ὁ ὀνομαζόμενος Δίδυμος,
δὲν ἦτο μαζί τους ὅταν ἦλθε ὁ Ἰησοῦς.
Τοῦ εἶπαν λοιπὸν οἱ ἄλλοι μαθηταί,
«Εἴδαμε τὸν Κύριο».
Αὐτὸς δὲ τοὺς εἶπε,
«Ἐὰν δὲν εἰδῶ εἰς τὰ χέρια του τὸ σημάδι ἀπὸ τὰ καρφιὰ
καὶ δὲν βάλω τὸ δάκτυλό μου εἰς τὸ σημάδι ἀπὸ τὰ καρφιὰ
καὶ δὲν βάλω τὸ χέρι μου εἰς τὴν πλευράν του,
δὲν θὰ πιστέψω».

Σταμάτης Παρασκευάς

Πρεσπαπιέ || Τι έγινε στο Καλλιτεχνείο στις 23.04.2016 / ΠΑΤ



Το Σάββατο 23 Απρίλη πραγματοποιήθηκε στο Καλλιτεχνείο μια “περφόρμανς-διάλεξη” για το σινεμά. “Με αφετηρία το εναρκτήριο πλάνο από το India Song (1975) της Μαργκερίτ Ντυράς, και με μικρές στάσεις σε ταινίες που επέλεξαν τη σκληρότητα στο βλέμμα, ο Κωνσταντίνος Χατζηνικολάου θα επιχειρήσει να τις συνδέσει με τη συλλογή του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείο Αχαρνών, όπου και θα προηγηθεί ξενάγηση, ως μέρος της βραδιάς.
Ήθελα να κάνω μια διάλεξη για το σινεμά, αλλά δεν ήξερα πώς να ξεκινήσω. Σκέφτηκα την Ντυράς, το πρώτο πλάνο από τοIndia Song, ένα αργόσυρτο ηλιοβασίλεμα που βλέπω ξανά και ξανά, χωρίς να έχω δει ποτέ ολόκληρη την ταινία. Η Ντυράς ήταν συγγραφέας και σκηνοθέτης και έλεγε πως για έναν κινηματογραφιστή είναι καλό να μην απομακρύνεται πολύ από το σπίτι του. Η διάλεξη θα γινόταν στο Μενίδι βέβαια, μακριά από την Αθήνα, μακριά από τα μέρη που γνωρίζω, όμως σ’ εκείνον τον τόπο είχε γυριστεί, στις αρχές της δεκαετίας του ’70, μία από τις πιο εμβληματικές ταινίες της ελληνικής φιλμογραφίας, ηΕυδοκία, μια ταινία ξερή και άγρια. Πριν ένα μήνα επισκέφτηκα το Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Αχαρνών. Στη συλλογή του μουσείου είδα δύο τρία εκθέματα που μου έκαναν εντύπωση. Δεν θα επεκταθώ περαιτέρω. Ξανάρχισα να γράφω τη διάλεξη από την αρχή. Ο κόσμος θα έρθει στο Μενίδι με το τραίνο, θα κάνει μια βόλτα στο μουσείο, θα φτάσει στο καφέ της εκκλησίας κι εκεί θα τους περιμένω.”

Έτσι προλογίστηκε η εκδήλωση και στη σχετική αφίσα-πρόγραμμα του προγράμματος του Temporary Academy of Arts σημειώνεται επίσης: “Έχω ένα ηλιοβασίλεμα και μιαν ανατολή, αλλά τι θα δείξω ενδιάμεσα; Για όλα φταίει ο βρωμο-Μπουνιουέλ που τεμάχισε το μάτι του ζώου, εξημερώνοντας το σινεμά. Αν το είχε αφήσει άθικτο, τώρα ίσως να μας είχε μείνει λίγο κουράγιο για να δούμε τις δικές μας εικόνες. Μα κοίτα πώς καταντήσαμε! Να βρίσκουμε απόλαυση και μοναδικό καταφύγιο στις φανφάρες του εξωτισμού.”


Τι είναι η Temporary Academy of Arts (Προσωρινή Ακαδημία Τεχνών / ΠΑΤ);
Η ΠΑΤ είναι μια κινούμενη ακαδημία τεχνών και ένα καλλιτεχνικό πρόγραμμα πειραματικής επιμόρφωσης σε περιοχές που παρουσιάζεται ενδιαφέρον για μιαν εναλλακτική, πειραματική και αυτοοργανωμένη παιδεία εφαρμοσμένων και καλών τεχνών. Η ΠΑΤ πειραματίζεται σε ένα μοντέλο ανταλλαγής ερασιτεχνικής και επαγγελματικής κατάρτισης.

Στα πλαίσια του προγράμματος Actopolis που οργανώνει το Ινστιτούρο Γκαίτε η ΠΑΤ θα επιμεληθεί μια σειρά επιτελεστικών διαλέξεων, επιχειρώντας να παράξει ένα υλικό ελέγχου του λόγου γύρω από προγράμματα ρύθμισης, εξευγενισμού και ετικέτας (branding) των πόλεων που βρίσκονται στο κέντρο ή στις παρυφές της ευρωπαϊκής αναδιάταξης.

Μια δοσμένη ατζέντα: η Αθήνα είναι μια πόλη στο μάτι του κυκλώνα. Είναι η πρωτεύουσα μιας χώρας που βρίσκεται στο κέντρο του μεταναστευτικού προβλήματος της Ευρώπης και στο επίκεντρο του οικονομικού προβλήματος. Μια πόλη σε μετάβαση. Συχνά, αναφέρεται ως μια πόλη με πολύ δημιουργική ενέργεια.

Πρόγραμμα διαλέξεων:- Σάββατο 27.02 || “Αθήνα-Ομπερχάουζεν. Η ενέργεια των δύο πόλεων” / State of Concept
- Παρασκευή 18.03 || “Συνεντεύξεις” / Ένα Καφενείο στην Ομόνοια
- Σάββατο 19.03 || “Πόσο μ' αρέσει να ακούω τους ανθρώπους να ανεβαίνουν με το ασανσέρ και να μιλάνε ρουμάνικα” / Circuits and Currents
- Πέμπτη 31.03 || “Πού θα πας μετά από δω;” / ΑΣΚΤ, Πειραιώς 256
- Απρίλιος, κάθε Πέμπτη || “Soft Power. Το Βλέμμα” / Πανεπιστήμιο Μονάχου
- Σάββατο 23.04 || “Από το ηλιοβασίλεμα στην ανατολή” / Καλλιτεχνείο Αχαρνών
- Πέμπτη 12.05 || “South: Σκέψεις γύρω από μια ευρωπαϊκή γεωγραφία των πάνω και των κάτω” / Πάντειο Πανεπιστήμιο, Τμήμα Ανθρωπολογίας
- Τρίτη 31.05 || Πολυφωνική παράσταση / Γήπεδο Μπάσκετ Παντείου Πανεπιστημίου

ΠΑΡ13.05 || Έναρξη γ' σεζόν / Μουσική Συναυλία Επέκεινα



Παρασκευή 13 Μάη 2016Βραδιά έναρξης γ' σεζόν Καλλιτεχνείου 2015-2016
Μουσική Συναυλία των "Επέκεινα"
Έναρξη στις 21.00
Προσέλευση από τις 20.00
Είσοδος ελεύθερη

Μετά το Πάσχα το Καλλιτεχνείο ανοίγει πάλι τις πόρτες του για να μας υποδεχτεί στο πολύ δυναμικό -και δυναμωτικό- γ' μέρος του προγράμματος του Καλλιτεχνείου για το 2015-2016.
Την Παρασκευή καταμεσίς του Μαγιού, λίγο πριν την ολοκλήρωση του περάσματος της άνοιξης από την αυλή του Καλλιτεχνείου, υποδεχόμαστε το σχήμα "Επέκεινα" που με τον ιδιαίτερο σχηματισμό των πολλών μουσικών οργάνων και με την ιδιαίτερη μουσική τους ταυτότητα -με αρκετή αυτοσχεδιαστική διάθεση- θα ντύσουν με μουσική και ρυθμό και στιχομυθίες την πρώτη βραδιά μετά από σιωπή λίγων εβδομάδων!

Σας περιμένουμε όλους να απολαύσουμε την βραδιά στο Καλλιτεχνείο, όπου θα συζητηθούν και θα ανακοινωθούν και άλλες δράσεις της Κοινότητας μέχρι και τον Ιούλιο του 2016 και την παύση για το καλοκαίρι!

#kallitechnio


Libros Libres || Συνεργασία Καλλιτεχνείου & ΦΙΛΕΑ για Βιβλίο




Άνοιξη / Καλοκαίρι / Φθινόπωρο / Χειμώνας 2016
Libros Libres || Βιβλίο στις Αχαρνές
Μια συνεργασία του Καλλιτεχνείου & της Φιλότεχνης Λέσχης Αχαρνών
Είσοδος ελεύθερη

Επεκτείνοντας τις δράσεις & τις ιδέες η Κοινότητα Καλλιτεχνείου ανακοινώνει με χαρά και τιμή την έναρξη συνεργασίας με την Φιλότεχνη Λέσχη Αχαρνών (ΦΙΛΕΑ) για δράσεις, δρώμενα & εκδηλώσεις με επίκεντρο το βιβλίο.

Στοχεύοντας σε όλες τις ηλικιακές ομάδες (παιδικό, εφηβικό, ενήλικο κοινό) θα πραγματοποιούνται βιβλιοπαρουσιάσεις, δράσεις με επίκεντρο το βιβλίο και την ανάγνωση στους χώρους του Καλλιτεχνείου (Χειλίου 16) και της Στέγης της ΦΙΛΕΑ (Εθν. Αντιστάσεως 4), καθώς και στον δημόσιο χώρο καθώς και σε άλλου χώρους και περιοχές των Αχαρνών προσπαθώντας να αναδειχθεί η παρουσία του βιβλίο σε όλη την πόλη μας (από την Αγία Άννα ως το Ολυμπιακό χωριό και από τον Κόκκινο Μύλο μέχρι τον Άγιο Πέτρο κλπ).

>> Οι δράσεις αυτές δεν αποσκοπούν σε καμία οικονομική απολαβή ή διαφημιστική ενέργεια, παρά μόνο στην προώθηση του βιβλίου ως μέσου επικοινωνίας, παιδείας και αφορμής συγκέντρωσης ατόμων για κάτι καλύτερο στην πόλη μας!

Θερινό Σινεμά στην Αυλή Καλλιτεχνείου || Μάης-Ιούλης 2016



Μάης / Ιούνης / Ιούλης 2016
Θερινό Σινεμά στην Αυλή του Καλλιτεχνείου
Χειλίου 16
Είσοδος ελεύθερη
*σύντομα περισσότερες λεπτομέρειες

Για ακόμη μία χρονιά ο τελευταίος μήνας της άνοιξης και το καλοκαίρι είναι μια τέλεια ευκαιρία να δούμε κλασικές -και όχι μόνο!- ταινίες στην Αυλή του Καλλιτεχνείου!
Με προβολές διάσπαρτες μέσα στον Μάη, τον Ιούνη και τον Ιούλη θα έχουμε την ευκαιρία να απολαύσουμε "θερινό σινεμά" στην μικρή αυτή γωνιά των Αχαρνών με ελεύθερη είσοδο!

Συνεχίζοντας το Archidirector που ξεκίνησε το φθινόπωρο του 2015 και τον πόθο να πραγματοποιούνται συνεχώς προβολές σε διάφορους χώρους της πόλης (δημόσιους, υπαίθριους & στεγασμένους) & με τον ευσεβή πόθο να πραγματοποιηθεί κάποια στιγμή ένα "αυτοσχέδιο κινηματογραφικό φεστιβάλ" στις Αχαρνές σε παλιούς -κλειστούς πια!- κινηματογράφους της πόλης μας!

>> Οι προβολές δεν αποσκοπούν σε καμία οικονομική απολαβή ή διαφημιστική ενέργεια και τα πνευματικά δικαιώματα παραμένουν εξ ολοκλήρου στους νόμιμους δικαιούχους των έργων.



ΣΑΒ23.04 || Από το ηλιοβασίλεμα στην ανατολή



Σάββατο 23 Απρίλη 2016
Διάλεξη για τον κινηματογράφο || Από το ηλιοβασίλεμα στην ανατολή
Στις 20.00
Είσοδος ελεύθερη

Το Σάββατο 23 Απριλίου 2016 θα πραγματοποιηθεί στο Καλλιτεχνείο των Αχαρνών, η διάλεξη για τον κινηματογράφο Από το ηλιοβασίλεμα στην ανατολή. Με αφετηρία το εναρκτήριο πλάνο από το India Song (1975) της Μαργκερίτ Ντυράς, και με μικρές στάσεις σε ταινίες που επέλεξαν τη σκληρότητα στο βλέμμα, ο Κωνσταντίνος Χατζηνικολάου θα επιχειρήσει να τις συνδέσει με τη συλλογή του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείο Αχαρνών, όπου και θα προηγηθεί ξενάγηση, ως μέρος της βραδιάς.

*

Ήθελα να κάνω μια διάλεξη για το σινεμά, αλλά δεν ήξερα πώς να ξεκινήσω. Σκέφτηκα την Ντυράς, το πρώτο πλάνο από τοIndia Song, ένα αργόσυρτο ηλιοβασίλεμα που βλέπω ξανά και ξανά, χωρίς να έχω δει ποτέ ολόκληρη την ταινία. Η Ντυράς ήταν συγγραφέας και σκηνοθέτης και έλεγε πως για έναν κινηματογραφιστή είναι καλό να μην απομακρύνεται πολύ από το σπίτι του. Η διάλεξη θα γινόταν στο Μενίδι βέβαια, μακριά από την Αθήνα, μακριά από τα μέρη που γνωρίζω, όμως σ’ εκείνον τον τόπο είχε γυριστεί, στις αρχές της δεκαετίας του ’70, μία από τις πιο εμβληματικές ταινίες της ελληνικής φιλμογραφίας, ηΕυδοκία, μια ταινία ξερή και άγρια. Πριν ένα μήνα επισκέφτηκα το Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Αχαρνών. Στη συλλογή του μουσείου είδα δύο τρία εκθέματα που μου έκαναν εντύπωση. Δεν θα επεκταθώ περαιτέρω. Ξανάρχισα να γράφω τη διάλεξη από την αρχή. Ο κόσμος θα έρθει στο Μενίδι με το τραίνο, θα κάνει μια βόλτα στο μουσείο, θα φτάσει στο καφέ της εκκλησίας κι εκεί θα τους περιμένω. ΚΧ

Πληροφορίες ΜΜΜΑναχώρηση προαστιακού από Σταθμό Λαρίσης: 18.40
Προορισμός: Αχαρνές (Τελευταίο δρομολόγιο 23.30)
Λεωφορεία Α10, Β10 (αφετηρία: Σταθμός Λαρίσης)
Προορισμός: Στάση Αρχαίο Θέατρο.

Πρόγραμμα δράσης*19.30 Ξενάγηση στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Αχαρνών, Αχαρναί – Κεντρική Πλατεία (Πλατεία Αγίου Βλασίου).
*20.00 Διάλεξη στο Καλλιτεχνείο των Αχαρνών, Αθ. Χειλίου 16

Πρεσπαπιέ || #λογοτεχνία / πΑΙΧΝΙΔΙΣΜΑ_6



[περιγραφή ενότητας]
περισσότεροι του ενός συν-γράφουν. Ο ένας δίπλα στον άλλον, ο ένας μετά τον άλλον. Σαν διάλογος.


Εκεί που αλλάζουν τα νερά
Σε θάλασσα
Να γίνει η υδατινη πρόσμιξη
Άτι ΑΤΙΑ
Που λαγνα και ανάλαφρα τινάζουν την χαίτη όπως η πλάση περιβάλλεται με υγρό αμνιακό λίγο πριν το συμπαν αναγεννηθεί, εκεί,εκεί πάλι εκεί σε βρίσκω.
Στον ίσκιο
Ματιά στραμμένη στον ουρανό. Ελπίδα και κουράγιο στης υγρασίας το αχανές καρνάγιο.
Διαφανές μουράγιο
Αντανάκλαση φωτός και θυμηση τώρα αθραυστη σφίγγει κι άλλο το σκοινί στον κάβο που η αλμυρά λίγο λίγο ξηλωνει
Λίγο λίγο ξημερώνει
Και αποφασισμένα από την παραδεδεγμένη ανοχή ξεγλιστρα, νερό και κυλά.
Από τα ξηλωμένα
- Όμορφα που μοιάζουν τώρα τα ξηλωμενα!-
Τα παντα ενημερωμένα
Πλην ερειπωμένα από συρραφες προσδοκιων, τώρα ατάραχα στον ίσκιο που πλαγιασε, ξερει αταραχα πώς να οραματίζεται ελευθερία.
Ποια ελευθερία
Εύλογα αναρωτήθηκε. Μειλίχια γέλασε. Γέλασε γιατί πάλι τα νερά άλλαζαν φορά. Ήξερε είναι η ώρα.
Ή τώρα
Ή στα δίχτυα στημένη ή στων γλαρων τα φτερά η παγίδα. Μα τώρα είναι ανάγκη από την ακαμψία να ξεμακραινει.
Σαν οπισθοχώρηση
Ή σαν γλέντι ή σαν την ηχώ αμφιβολιών που στα μετόπισθεν μας κρατησε κείνη την φορά που η επιθυμία για μάχη διακυβευε του ονείρου την κράση.
Κεκραμμενο, κεκρυμμένο
Φευγιο προδηλωμενο, εικασίες δισταγμων, ικεσίες ευχών.
Ήκιεσύασήσουνπαρών ναποκτάειρήματοπαρόνμιακαιτοφερεηκουβένταήκαιόχι
Εμπρος, έλα σε μένα ή φύγε κι εκκίνησε για πιο μονούς.
Και διάτρητους
- μα αν η αγάπη είναι νερό, εμείς είμαστε νερό, διψαμε για νερό, πνιγομαστε από το νερό, είναι ποτέ διάτρητο το νερό; 
-Το νερό
απάντησε. Τα σύννεφα μαζεύτηκαν πολλά, πάνω που τα είχε αποφασισμενα, πάλι η αγωνία νικά. Πάλι βροχη, μα σαν να 'ν' γιορτή
Θανγιορτή και θάλασσα
Απ'την αλυκή μάζεψε -εκλιπαρώ- όσο μπορείς αλάτι και ριξε στων πληγών μας τωρα την ρωγμή.
-πεστοκαιξήλωμανθες- πάνταυτή
Μόνο μην σιωπας. Τώρα θελω, τώρα να σε βλεπω, τώρα να σε βουλιαξω, τώρα να σε ναυαγήσω, τώρα να ποθησω, τώρα τα πάντα να κατακτήσω. Μόνο μην φοβηθεις κι εσύ, μην σιωπας.
Πάντα αυτή
τι άβολα ιδανική: η μεγάλη εποποιία του έρωτα.

Νεφέλη Συρίγου
Σταμάτης Παρασκευάς

Πρεσπαπιέ || έΡΓΟΝ_9



[περιγραφή ενότητας]κάθε βδομάδα το Πρεσπαπιέ δείχνει με το δάχτυλο σε ένα έΡΓΟΝ που μας κέντρισε.


Αυτή τη φορά δεν επελέξαμε ένα μεμονωμένο έργο (φωτογραφία ή ταινία ή πίνακα), αλλά ένα blog, με έργα και σκέψεις για το πώς βιώνεται κι εκφράζεται "έντεχνα" (μέσω της τέχνης) η σχιζοφρένεια.

Χωρίς ορισμούς (ακόμη) και χωρίς σχόλια!
Απλώς πλοηγηθείτε...!

Δείτε εδώ το blog της Karen May Sorensen

Πρεσπαπιέ || εΙΜΑΣΤΕ άΝΘΡΩΠΟΙ_6



[περιγραφή ενότητας]
είμαστε άνθρωποι. Είμαι, άρα υπάρχω. Πράττω σχηματίζοντας κι επιβεβαιώνοντας την ανθρώπινη ταυτότητά μου.

[μαρία καρβούνη]


Πνιγμός. Χρόνος ασταμάτητος. Ταχύς. Δε μας χαρίζεται. Όλη η ζωή μας μικρές στιγμές. Ευδιάκριτες μπροστά στο εγώ σου. Απόμακρες, όμως, θαρρώ σε κάθε προσπάθεια επαφής μαζί τους. Πνιγμένοι άνθρωποι, χαμένοι στον φόβο νικήθηκαν. Αδιόρθωτη η εύκολη τάση του κατήφορου που επίπονα επέλεξα. Την έμφυτη ανηφόρα που κρύβουν οι άνθρωποι βαθιά μέσα τους αρνήθηκα. Εν αντιθέσει με τις σκέψεις που παρέθεσα συνεχίζω να βαδίζω μετέωρος. Αιωρούμαι με σταθερό βήμα στεκόμενος εναλλάξ στα αδύναμα πόδια μου, φανταζόμενος διαδρομές που δεν έκανα πατώντας σταθερά μα μετέωρα στο ίδιο σημείο. Πνιγμός. Στο έλος που βυθίζομαι. Η δυσκολότερη απόφαση αυτή της μετάβασης στο επόμενο βήμα. Να αρνηθείς τη μετριότητα που στολίστηκες αφήνοντας τη μάσκα της άρνησης κατά μέρους. Πνιγμός. Ανθρώπινο χέρι που σ' έσωσε, αρνούμενο τη δική του μετριότητα. Άνθρωπινη υπέρβαση στο βλέμμα που γύρισε, στο χέρι που σε έπιασε. Η απόλυτη ανάγκη του άλλου για μια άνοδο που μοιράζεσαι. Ενσυναίσθηση της αλήθειας που δε δέχεσαι..όλοι μαζί...Είμαστε Άνθρωποι.

Πρεσπαπιέ || φΥΛΟ πΟΡΕΙΑΣ_Χρόνος (Μέρος Α)




[περιγραφή ενότητας]
φύλο πορείας. Όχι ευφυολόγημα, ούτε ορθογραφικό. Η πορεία του σώματος μέσα στους αιώνες.
[σταμάτης παρασκευάς_φΥΛΟ πΟΡΕΙΑΣ]

Ο χρόνος που πια δε θυμάται
αν χαίρεται μαζί μου
ή λυπάται
Κίτρινα Ποδήλατα


Πολλοί υποστηρίζουν ότι ο ελεύθερος χρόνος είναι ένα διαχρονικό φαινόμενο. Αντίθετα με αυτό, πολλές κοινωνιολογικές θεωρίες (παρά τις όποιες διαφορές τους) συμφωνούν σε ένα κοινό σημείο: ο ελεύθερος χρόνος, ως κοινωνικός χρόνος που ορίζεται από την δυνατότητα να παράγουμε περισσότερο δουλεύοντας λιγότερο, εμφανίζεται και συστηματοποιείται αυστηρά ως προϊόν των βιομηχανικών και μετα-βιομηχανικών κοινωνιών αποκτώντας τα κύρια χαρακτηριστικά του κατά την μεταπολεμική "περίοδο της αφθονίας" (1946-1975).

Στις αρχαϊκές κοινωνίες, τόσο η εργασία όσο και η αδράνεια, αλλά και το παιχνίδι και η γιορτή, εγγράφονται στον φυσικό κύκλο της εναλλαγής εποχών και ημερών και ρυθμίζονται από την φυσική αναγκαιότητα. Ο ήλιος σήμαινε τη μέρα, το φεγγάρι τη νύχτα και η κίνησή τους διέγραφε έναν κύκλο που προσδιόριζε τις φάσεις της γεωργικής και θρησκευτικής δραστηριότητας. Η φύση ήταν εκείνη που προσδιόριζε την αντίληψη για την εξέλιξη, τη διάρκεια και τη μέτρηση του χρόνου.

Η ημέρα διαδέχεται την νύχτα, η μία εποχή την άλλη, έτσι και κάθε πράγμα ή γεγονός επανεμφανίζεται μετά από ένα μεγαλύτερο ή μικρότερο χρονικό διάστημα. Κατ' αναλογία προς αυτή την κίνηση, ο άνθρωπος υποθέτει πως και το παρελθόν, από το οποίο δεν διατηρεί καμία μνήμη, επανέρχεται υπακούοντας σε μια κυκλική κίνηση που επεκτείνεται στο άπειρο, μια κίνηση δίχως αρχή και τέλος. Σ' αυτό το πλαίσιο ο μέλλων χρόνος είναι απειλητικός. Δεν έχει νόημα παρά σαν μιαν επανάληψη, μιαν "αιώνια επιστροφή του παρελθόντος χρόνου". Ο αρχαϊκός άνθρωπος αρνούμενος να αναγνωρίσει την μνήμη ως αξία, αρνείται ουσιαστικά το παρελθόν και κατά συνέπεια, αδυνατεί να θεωρη΄σει τον εαυτό του ιστορική ύπαρξη. Στις τελετές και τις γιορτές του, καθώς και σε ολόκληρη την καθημερινή του ζωή, διακρίνουμε μια "θέληση απαξίωσης του χρόνου", πράγμα που σημαίνει πως "αν δεν του δώσουμε καμία προσοχή, ο χρόνος δεν υπάρχει".

Σ΄αυτές τις κοινωνίες, εργασία και σχόλη αποτελούν δραστηριότητες που, μολονότι, διαφοροποιούνται ως προς τους σκοπούς τους, έχουν κοινές σημασίες και βιώνονται αδιαφοροποίητα από τα μέλη της ανθρώπινης κοινότητας. Σ' αυτές τις περιστάσεις, όπου πάσης φύσεως δραστηριότητες επιβάλλονται από την φυσική αναγκαιότητα (σπανιότητα αγαθών, επιδημίες, φυσικές καταστροφές κλπ), όσο και από το τυπικό της λατρείας, μια "ελεύθερη αυτορρύθμιση" εργασίας και αδράνειας, μόχθου και ευωχίας είναι μάλλον αδιανόητη.

Σε αυτές τις κοινωνίες, όπως άλλωστε και στις προβιομηχανικές κοινωνίες της ιστορικής περιόδου, η εργασία είναι μια δραστηριότητα έντονη, κοπιώδης, και σκληρή που στις καλές εποχές διαρκεία από την ανατολή ως τη δύση του ηλίου.

Έτσι παρόλο που υποστήριζεται πως οι προβιομηχανικές κοινωνίες διαθέτουν πάνω από 150 ημέρες το χρόνο δίχως εργασία, θεωρούμε την έννοια του ελεύθερου χρόνου μεθολογικά ακατάλληλη για να περιγράψει μια αδράνεια που επιβάλλεται στους αγρότες και τους τεχνίτες της εποχής, συχνά ενάντια στις ίδιες τις επιθυμίες τους, από την τεχνολογική υπανάπτυξη, τη φυσική αναγκαιότητα και την εκκλησία.

Σ' αυτή την προβιομηχανική περίοδο ό,τι δεν είναι χειρωνακτική εργασία ή θρησκευτικό καθήκον καταδικάζεται ως οκνηρία ή ακόμη χειρότερα ως acedia, μεγάλο αμάρτημα. Αυτό δε σημαίνει βέβαια την ανυπαρξία ομάδων που διαθέτουν ελεύθερο χρόνο και μάλιστα άφθονο. Στην αρχαιότητα οι ελεύθεροι πολίτες (άρρενες κυρίως), στον Μεσαίωνα η οοκνηρία αποτελεί προνόμιο των κληρικών και των ευγενών που αφοσιώνονται στην προσευχή και στον πόλεμο, ενώ από το 1000 μΧ καθιερώνεται η γεωργική τάξη που ασχολείται κυρίως με την εργασιακή δραστηριότητα. Μόνο προς το τέλος του 12ου αιώνα η εργασία αναγορεύεται σε κοινωνική εργασία που τη διεκδικούν κληρικοί κι ευγενείς.


Πηγές:
- Eliade M., Le mythe de l'eternel retour, Gallimard, 1969
- Eliade M., Le sacre et la profane, Gallimard/Idees, 1965 (1957)
- Cazeneuve J., La mentalite archaique, 1961
- Κορωναίου Α., Κοινωνιολογία του ελεύθερου χρόνου, Νήσος, 1996